Leptogenys sp. "microhunter": królowa i robotnice – prawdziwe zdjęcie Antomas
Leptogenys sp. "microhunter": królowa i robotnice – prawdziwe zdjęcie Antomas

Leptogenys sp. "microhunter"

Obecnie brak na stanie
115,55 €
Brutto

Kieszonkowa łowczyni z sierpowatymi żuwaczkami. Leptogenys sp. "microhunter" należy do najbardziej zróżnicowanego rodzaju ponerynek: mrówek, które w glebie azjatyckiego lasu deszczowego czyhają na prosionki, chwytają je, przewracają i paraliżują żądłem. Ich krewniaczki tworzą żywe łańcuchy, by ciągnąć olbrzymie krocionogi, migrują jak mrówki wędrowne i mają bezskrzydłe królowe, które zakładają nowe kolonie, dzieląc starą. Rzadka w hobby ponerynka dla doświadczonych hodowców, którzy chcą zobaczyć prawdziwe polowanie po drugiej stronie szyby. Kolonie z królową. Wysyłka do całej Europy z gwarancją żywej dostawy.


 

Poziom trudności: 5/5 – Ekspert

Mała łowczyni z podrodziny ponerynek z Azji, z rodzaju słynącego z łowczyń wyspecjalizowanych w polowaniu na prosionki i z bezskrzydłych królowych. «Microhunter» to nazwa handlowa, a nie gatunek. Kolonie z królową: królowa i 10-20 robotnic, bez czerwiu. Gipsowe gniazdo z wilgocią (Qbik Wild), 24-28 °C, bez zimowania (diapauzy) i żywa, mała i bardzo urozmaicona zdobycz, z równonogami jako podstawą. Bariera z oleju parafinowego lub wazeliny i zawsze szczelna pokrywa. Dla hodowców z doświadczeniem w hodowli ponerynek.

Leptogenys sp. "microhunter" to mała mrówka łowczyni z Azji, z podrodziny Ponerinae: smukły drapieżnik o długich nogach, cienkich, zakrzywionych żuwaczkach i żądle, którym paraliżuje ofiary. Należy do rodzaju Leptogenys Roger, 1861, najbardziej zróżnicowanego ze wszystkich ponerynek, rozprzestrzenionego w tropikalnych i subtropikalnych regionach świata, i jednego z najciekawszych dla każdego, kto chce zobaczyć, jak mrówka naprawdę poluje.

Najpierw jasno: «microhunter» to nazwa handlowa. Używamy jej, aby odróżnić tę linię od innych Leptogenys, ale nie odpowiada ona żadnemu opisanemu gatunkowi i nie oznaczyliśmy jej do gatunku. Dlatego w tym poradniku wszystkie informacje biologiczne przedstawiamy jako cechy rodzaju, z przykładami dobrze zbadanych gatunków azjatyckich, i zawsze rozdzielamy trzy rzeczy: co mówi nauka o Leptogenys, co opowiadają inni hodowcy i czego nauczyliśmy się w Antomas. I uwaga, żeby nie pomylić nazw: nie ma ona nic wspólnego z naszą Strumigenys sp., maleńką łowczynią skoczogonków z innej podrodziny.

Biologia

Najbardziej zróżnicowany rodzaj ponerynek

Leptogenys obejmuje dziś około 318 gatunków i 14 podgatunków, więcej niż jakikolwiek inny rodzaj Ponerinae, według rewizji Leptogenys z Hongkongu autorstwa Hamera i współpracowników (2024). Występuje we wszystkich tropikach, z największą różnorodnością w lasach deszczowych, a nieliczne gatunki docierają do ciepłych stref umiarkowanych. W obecnej klasyfikacji podrodziny, autorstwa Schmidta i Shattucka (2014), należy do plemienia Ponerini, do grupy rodzajów Odontomachus: jest więc spokrewniona, choć daleko, z mrówkami pułapkami.

Azja jest jednym z jej wielkich centrów różnorodności i jednym z najsłabiej poznanych: wiele gatunków z krainy orientalnej wciąż nie zostało opisanych. Dlatego niektóre Leptogenys krążą w hobby pod nazwami handlowymi lub jako «sp.»: nauka jeszcze do nich nie dotarła.

Łowczynie prosionków

Jeśli jest cecha, która definiuje ten rodzaj, to zamiłowanie do równonogów lądowych, czyli prosionków. Dejean i Evraerts (1997) porównali zachowania łowieckie siedmiu gatunków Leptogenys z Meksyku i Kamerunu i doszli do wniosku, że równonogi z grupy Oniscidea są główną zdobyczą większości gatunków tego rodzaju. Ich długie, cienkie i zakrzywione żuwaczki są stworzone właśnie do tego: przytrzymują prosionka zarówno wyprostowanego, jak i zwiniętego w kulkę, albo chwytają go za brzeg pancerza, przewracają i żądlą od spodu, w najbardziej miękką część.

To samo badanie opisuje bardzo złożone polowanie, z sekwencjami obejmującymi do ośmiu różnych zachowań. Jeśli ofiara ucieknie, robotnica się nie poddaje: przeszukuje okolicę miejsca, w którym ją zgubiła, poruszając się szybciej i częściej skręcając. Towarzyszki rekrutuje tylko wtedy, gdy znajdzie grupę ofiar albo dużą zdobycz. U jednego gatunku meksykańskiego, L. mexicana, autorzy zaobserwowali nawet, że gniazdo przyciąga z odległości równonogi z otoczenia, dzięki czemu kolonia może je łapać, prawie nie wychodząc na poszukiwania.

W Azji jest tak samo. W rewizji Hamera i współpracowników (2024) kolonia L. binghamii trzymana w niewoli, licząca 24 robotnice i królową, jadła równonogi i nie wykazywała żadnego zainteresowania karaczanami, krocionogami ani termitami. U innego gatunku z Hongkongu autorzy widzieli robotnicę wracającą do gniazda z równonogiem trzymanym pod ciałem, między nogami. Lekcja dla hodowcy jest jasna: przy Leptogenys prosionki to najpewniejszy wybór (zob. «Karmienie»).

Termity, skorki i krocionogi: specjalistki od wszystkiego

Nie wszystkie Leptogenys jedzą równonogi. Rodzaj ten to cały katalog specjalizacji, a prawie wszystkie odkryto w Azji:

  • Termity. Na Sri Lance L. chinensis żywi się głównie termitami hodującymi grzyby, które łapie tam, gdzie żerują, i zawsze paraliżuje żądłem (Maschwitz i Schönegge, 1983).
  • Skorki. Steghaus-Kovac i Maschwitz (1993) opisali nieznaną wcześniej specjalizację: Leptogenys polujące na skorki. Dziś przypisuje się ją L. kraepelini, choć w Hongkongu widziano ją również podczas polowania na termity.
  • Krocionogi. Niektóre gatunki z Azji Południowo-Wschodniej polują grupowo na ogromne krocionogi (zob. następny rozdział).
  • Generalistki. Inne, jak L. kitteli, wychodzą w dużych grupach i łapią termity, dżdżownice i inne bezkręgowce.

Rewizja Hamera i współpracowników (2024) podsumowuje to tak: Leptogenys to bardzo drapieżne mrówki, które w glebie i ściółce polują na równonogi, krocionogi, dżdżownice, termity, skorki i inne bezkręgowce. Co dokładnie je dana Leptogenys, zależy od gatunku, i dlatego w niewoli warto próbować i obserwować.

Żywe łańcuchy do ciągnięcia krocionogów

Jedno z najbardziej spektakularnych zachowań tego rodzaju odkryto zaledwie dekadę temu. W 2015 roku Christian Peeters i Stéphane De Greef opublikowali, że niebieskawe Leptogenys z Kambodży polują na olbrzymie krocionogi i ciągną je do gniazda, tworząc łańcuchy robotnic. Od 2 do 52 robotnic przesuwało jedną ofiarę, ważącą do około 16 g, wielokrotnie cięższą od nich. Tylko kilka trzymało krocionoga; pozostałe czepiały się towarzyszek i ciągnęły, w łańcuchach prostych lub rozgałęzionych, które przegrupowywały się po natrafieniu na przeszkodę. Gatunek opisano w 2018 roku pod nazwą, która mówi wszystko: L. cyanicatena, «niebieski łańcuch».

Nie spodziewaj się łańcuchów w kolonii liczącej 20 robotnic, która poluje na małe ofiary, ale to świetny przykład tego, do czego zdolny jest ten rodzaj.

Prawie jak mrówki wędrowne

«Prawdziwe» mrówki wędrowne należą do innej podrodziny, Dorylinae. Jednak niektóre Leptogenys z Azji Południowo-Wschodniej doszły niezależnie do niemal identycznego trybu życia. Maschwitz i współpracownicy (1989) opisali Leptogenys z Azji Południowo-Wschodniej «o zwyczajach mrówki wędrownej», a Witte i Maschwitz (2000) potwierdzili to u L. distinguenda:

  • Kolonie wyruszają na masowe wyprawy łowieckie, które rozszerzają się dzięki kolejnym rekrutacjom w jednym kierunku.
  • Wyprawy i migracje całej kolonii są ściśle ze sobą powiązane, jak u klasycznych mrówek wędrownych: kolonia przenosi się w rejony, które przeszukała i które obfitują w zdobycz.
  • Gdy badacze dokarmiali kolonie w terenie, te migrowały rzadziej. Obfitość pokarmu zatrzymuje kolonię w miejscu.

Kolonie L. distinguenda liczą ponad 50 000 robotnic, a gatunki z jej grupy tworzą nawet tymczasowe biwaki, jak mrówki wędrowne. Ten ostatni wynik eksperymentu ma praktyczną wymowę, którą uwielbiamy: również w formikarium dobrze nakarmiona kolonia to spokojna kolonia (zob. «Karmienie»).

Ślimak, który podróżuje z mrówkami

Kolonie L. distinguenda skrywają niespodziewanego lokatora. W 2002 roku Witte i współpracownicy opisali Allopeas myrmekophilos, małego ślimaka, który żyje w ich gniazdach i był pierwszym mięczakiem uznanym za prawdziwego gościa mrówek: pełnoprawnym myrmekofilem, akceptowanym przez kolonię i towarzyszącym jej w częstych przeprowadzkach. To, że ślimak, zwierzę powolne jak żadne inne, przystosował się do życia z mrówkami, które często zmieniają dom, to jedna z tych osobliwości, dzięki którym myrmekologia jest tak wspaniała.

Gniazda tymczasowe

Choć nie są mrówkami wędrownymi, wiele Leptogenys ma w sobie coś z nomadów. Ich gniazda są zwykle efemeryczne: komory w glebie, w martwym drewnie lub w ściółce, a cała kolonia często się przeprowadza, według rewizji Schmidta i Shattucka (2014) oraz badań terenowych cytowanych przez Hamera i współpracowników (2024). U L. chinensis Maschwitz i Schönegge (1983) opisali nawet osobny rodzaj rekrutacji do przeprowadzek: niektóre robotnice prowadzą resztę kolonii do nowego gniazda.

W niewoli to widać. Nie dziw się, jeśli kolonia zmieni komorę, zamieszka na jakiś czas pod korą na arenie albo «wypróbuje» gniazdo, zanim w nim zostanie. Taki jest jej sposób życia, a nie sygnał, że coś jest nie tak, chyba że zbiega się to z pleśnią, przesuszeniem lub brakiem pokarmu (zob. «Zachowanie w niewoli»).

Królowe bez skrzydeł: ergatoidy

Większość Leptogenys nie ma uskrzydlonych królowych. Ich królowe są ergatoidalne: to rozrodcze samice, które rodzą się już bez skrzydeł i z ciałem bardzo podobnym do ciała robotnic. U niektórych gatunków w ogóle nie ma królowej: jaja składają gamergaty, czyli zapłodnione robotnice. Ito (1997) zbadał 14 gatunków z Malezji i Indonezji: 10 miało królowe ergatoidalne, prawie zawsze jedną na kolonię, a 4 rozmnażały się dzięki zapłodnionym robotnicom, w koloniach z kilkoma takimi robotnicami. Uskrzydlone królowe to wyjątek: znane są tylko u nielicznych gatunków, amerykańskich i azjatyckich.

Jak więc rozpoznać królową? Cierpliwie. Ito i Ohkawara (2000) zbadali dwa indonezyjskie gatunki z grupy diminuta i stwierdzili, że prawie wszystkie kolonie miały tylko jedną zapłodnioną królową ergatoidalną, z nabrzmiałym gasterem, wypełnionym jajnikami w pełni produkcji. Obok niej żyły dziewicze królowe ergatoidalne, stanowiące od 1,8 do 14,3% samic w kolonii, które z wiekiem zaczynały wykonywać prace robotnic. W Twojej kolonii królowa będzie niemal na pewno bezskrzydłą mrówką, bardzo podobną do swoich robotnic, z nieco większym gasterem: nie spodziewaj się dużej królowej z bliznami po skrzydłach.

Zakładanie bez lotu: kolonia się dzieli

Bezskrzydła królowa nie może odbyć lotu godowego ani odejść daleko, by samotnie założyć kolonię. U gatunków z królowymi ergatoidalnymi nowe kolonie powstają przez podział: królowa odchodzi z częścią robotnic i zakłada nowe gniazdo w pobliżu, z własną ekipą od pierwszego dnia. To szybki i tani sposób rozmnażania, ale kosztem rozprzestrzeniania się na duże odległości, jak podsumowują Ramage i współpracownicy (2019). Dlatego Leptogenys sprzedaje się zawsze z robotnicami: samotna królowa ergatoidalna nie jest stworzona do zakładania kolonii.

W koloniach gatunków z grupy diminuta Ito i Ohkawara (2000) naliczyli średnio około 280 i 420 robotnic; u innych gatunków azjatyckich, takich jak L. peuqueti, kolonie liczą od 5 do 97 robotnic, według danych Ito przytoczonych przez Hamera i współpracowników (2024). «Microhunter» z 10-20 robotnicami to więc kolonia mała, ale kompletna.

Z wilgotnej gleby lasu deszczowego

Azjatyckie Leptogenys żyją głównie w glebie i ściółce lasów tropikalnych i subtropikalnych, od południowych Chin i Indii po Azję Południowo-Wschodnią i jej wyspy, i gniazdują w butwiejącym drewnie, pod kamieniami lub bezpośrednio w glebie. Klimat jest tam ciepły przez cały rok, z wyraźną porą deszczową i glebą, która pod ściółką rzadko wysycha. Wiele gatunków jest skrytych i, jak L. binghamii, wychodzi na polowania głównie nocą. W hodowli wszystko wskazuje w tym samym kierunku: stabilne ciepło, wilgoć w gnieździe i arena z kryjówkami.

Wielkość i morfologia

Jak wskazuje jej nazwa handlowa, to Leptogenys niewielkich rozmiarów, o smukłej sylwetce i szybkich ruchach. Ponieważ nie jest oznaczona do gatunku, nie możemy podać jej opublikowanych wymiarów; oto cechy, które dzieli z resztą rodzaju:

  • Żuwaczki. U wielu gatunków długie, cienkie i zakrzywione jak sierp: idealne narzędzie do przytrzymywania prosionków, zwiniętych czy nie.
  • Grzebieniaste pazurki. Pazurki na nogach mają dolną krawędź grzebieniastą, z rzędem drobnych ząbków jak grzebień. To jedna z cech, po których taksonomowie rozpoznają robotnice tego rodzaju.
  • Długie nogi i czułki. Smukłe ciało łowczyni, która przemierza ściółkę z pełną prędkością.
  • Żądło. Funkcjonalne, jak u pozostałych ponerynek: używają go do paraliżowania ofiar i do obrony (zob. «Obsługa i bezpieczeństwo»).
  • Gaster. Z lekkim przewężeniem między pierwszym a drugim segmentem, typowym dla podrodziny.
  • Brak polimorfizmu. Wszystkie robotnice są podobne; nie ma żołnierzy ani majorów.
  • Królowa. U większości gatunków ergatoidalna: bez skrzydeł i bardzo podobna do robotnic, z nieco większym gasterem, gdy w pełni czerwi (zob. «Królowe bez skrzydeł: ergatoidy»).
  • Czerw. Jak u innych ponerynek, larwy przędą kokon, zanim przepoczwarczą się: zobaczysz brązowe «kokony» zamiast nagich poczwarek.

Przybliżone wymiary

  • Robotnice i królowa Leptogenys sp. "microhunter": brak opublikowanych wymiarów, ponieważ nie jest oznaczona do gatunku.
  • Punkt odniesienia dla rodzaju: w Hongkongu najmniejszy z dziewięciu gatunków, L. rufida, ma długość Webera (długość tułowia, wymiar używany przez taksonomów) 1,38-1,48 mm.
  • Królowa: u większości gatunków podobnej wielkości co robotnice.

Wymiar dla rodzaju pochodzi z rewizji Hamera i współpracowników (2024).

Hodowla w niewoli

Poziom trudności: 5/5 – Ekspert

Klasyfikujemy ją jako gatunek dla ekspertów, i to nie bez powodu. Są cztery przyczyny:

  • Dieta specjalistki. Wiele Leptogenys odrzuca zwykłe owady i chce konkretnej zdobyczy, przede wszystkim równonogów. Trzeba stale mieć odpowiedni żywy pokarm, a często hodować go samemu.
  • Mała kolonia, bez czerwiu. Przyjeżdża z królową i 10-20 robotnicami. Liczy się każda robotnica, a kolonia długo się rozkręca.
  • Wrażliwe na stres i grzyby. Bardzo doświadczeni hodowcy tracili kolonie Leptogenys przez grzyba atakującego osłabione robotnice (zob. «Zachowanie w niewoli»).
  • Szybkie i z żądłem. Są małe, zwinne, dobrze się wspinają i żądlą: obsługa wymaga spokoju i dobrych barier.

I naprawdę warto. Niewiele mrówek pozwala obserwować polowanie z tak bliska: zwiadowczyni, która namierza prosionka, chwyta go sierpowatymi żuwaczkami, przewraca i żądli. To azjatycka ponerynka bardzo rzadko spotykana w hobby, z rodzaju pełnego niespodzianek. Jeśli hodowałeś już inne ponerynki, takie jak Diacamma czy Odontomachus, to naturalny kolejny krok.

Zalecane parametry

  • Temperatura w gnieździe: 24-28 °C, stabilna przez cały rok. To zakres mrówki z gleby tropikalnego lasu deszczowego: ani zimno, ani duży upał.
  • Arena: ciepła temperatura pokojowa, z jednym końcem nieco cieplejszym, jeśli używasz ogrzewania.
  • Wilgotność: wysoka w gnieździe, z gradientem między strefą bardziej wilgotną a nieco suchszą. Na arenie jakiś wilgotny kącik pod korą lub płaskim kamieniem.
  • Woda: zawsze dostępna, w probówce z wodą i watą na arenie.
  • Światło: ciemna strefa w gnieździe i oświetlona arena, z normalnym cyklem dnia i nocy.
  • Zimowanie (diapauza): brak. To gatunek tropikalny.

Dopuszczenie do odwodnienia to poważny błąd. Mała kolonia gatunku z wilgotnej gleby może bardzo szybko tracić robotnice, jeśli gniazdo wyschnie. Często sprawdzaj zbiornik na wodę w formikarium.

Zalecane formikaria

Dla tropikalnej ponerynki z wilgotnej gleby w Antomas polecamy gipsowe formikaria z serii Qbik Wild od Anthouse, które dobrze trzymają wilgoć i pozwalają utrzymać gradient. Dla kolonii z 10-20 robotnicami małego gatunku zacznij od najmniejszego, Qbik Wild One P 1C: w zbyt dużym gnieździe tak mała kolonia się rozprasza, gorzej się broni i zamienia niektóre kąty w śmietniki.

Gdy kolonia urośnie, przenieś ją do Qbik Wild Duo P 2C, z dwiema komorami: bardziej wilgotną na czerw i nieco suchszą.

Uzupełnij zestaw o te elementy:

  • Bariera przeciw ucieczkom: pasek oleju parafinowego lub wazeliny w górnej części ścian areny i dobrze dopasowana pokrywa (zob. «Ucieczki i bariery»).
  • Arena z kryjówkami: trochę podłoża, czysta ściółka, kawałek kory lub płaski kamień, pod którym mogą się schronić, i wilgotny kącik. Tam żyje też zdobycz i tam zobaczysz polowania.
  • Woda zawsze dostępna, w probówce z wodą i watą.
  • Łagodne ogrzewanie, tylko w razie potrzeby, z boku gniazda i z termostatem.

Przyjazd, rozwój i przeprowadzka

W Antomas sprzedajemy ten gatunek jako kolonię z królową: królowa i 10-20 robotnic, bez czerwiu. Nie sprzedajemy samotnych królowych, i nie jest to przypadek: u Leptogenys z królowymi ergatoidalnymi kolonie zakładane są przez podział, a królowej od początku towarzyszą robotnice (zob. «Zakładanie bez lotu: kolonia się dzieli»). Twoja kolonia jest właśnie tym: małą grupą założycielską.

  • Po przyjeździe. Pozwól jej odpocząć kilka godzin w spokojnym miejscu, w 24-26 °C, i sprawdź, czy ma wilgoć. Przygotuj formikarium wcześniej: nawilżone, z gotową barierą i podłączoną probówką z wodą.
  • Przeprowadzka przez wysypanie. W Antomas przenosimy ją do formikarium przez wysypanie: otwieramy pojemnik na arenie, obok wejścia do gniazda, i delikatnie wysypujemy królową i robotnice, pomagając maruderkom miękkim pędzelkiem. Pracuj nad tacą: są małe i szybkie. Zostaw strefę gniazda w ciemności, żeby od razu ją zajęły.
  • Znajdź królową. To bezskrzydła mrówka bardzo podobna do swoich robotnic. Zwróć uwagę na nieco większy gaster i na mrówkę, którą pozostałe otaczają i się nią opiekują.
  • Pierwsze złożenie jaj. Przy stabilnym cieple, wilgoci i obfitym pokarmie królowa wznawia składanie jaj w ciągu kilku tygodni. Larwy żywią się zdobyczą przynoszoną przez robotnice, dlatego białko jest kluczem do rozwoju.
  • Rozwój. Jest powolny. Mała kolonia Leptogenys nie rozrasta się jak kolonia Camponotus: myśl w miesiącach, nie w tygodniach.

Jeśli kiedyś będziesz musiał przenieść kolonię do innego formikarium, użyj tej samej metody, czyli wysypania. I nie niepokój się, jeśli same przeniosą się do innej komory lub do kryjówki na arenie: to ich koczownicza natura (zob. «Gniazda tymczasowe»).

Karmienie

Żywa, mała i urozmaicona zdobycz. To łowczyni, a jej pokarmem jest białko. To, co mówi nauka o tym rodzaju, wyznacza kierunek, ale każda linia ma swoje upodobania, więc próbuj i obserwuj, na co poluje Twoja kolonia:

  • Żywe równonogi jako podstawa. Prosionki są główną zdobyczą większości Leptogenys. Dla małego gatunku wybieraj równonogi małych gatunków albo młode osobniki dużych. Najwygodniej mieć własną małą hodowlę równonogów: wtedy nigdy ich nie zabraknie i możesz wypuszczać po kilka na arenę.
  • Thermobia domestica, nasza ulubiona. W Antomas sprawdziliśmy, że Leptogenys uwielbiają Thermobia domestica: miękka, odpowiedniej wielkości, łatwa do upolowania i przeniesienia. To świetny zamiennik trudno dostępnej zdobyczy, takiej jak termity.
  • Termity, jeśli uda Ci się je zdobyć: wiele azjatyckich gatunków tego rodzaju poluje na nie w naturze.
  • Inna zdobycz do wypróbowania: małe młode karaczana Shelfordella lateralis (runner) lub świerszcza, świeżo uśmiercone lub pocięte, albo kawałeczek mącznika. Niektóre Leptogenys je przyjmują, a inne całkowicie ignorują: u jednego gatunku azjatyckiego badanego w niewoli robotnice jadły tylko równonogi i nie zwracały uwagi na karaczany, krocionogi ani termity.

Zmieniaj zdobycz z tygodnia na tydzień, w granicach tego, co przyjmują, żeby nie jadły ciągle tego samego. I usuwaj to, na co nie zapolują.

Karm obficie. To filozofia Antomas, a w przypadku tego gatunku ma też poparcie naukowe: w terenie dokarmiane kolonie L. distinguenda migrowały rzadziej (zob. «Prawie jak mrówki wędrowne»). Im więcej białka, tym szybciej rośnie kolonia, bo rozumie, że ma zasoby, i wychowuje więcej czerwiu. Ale tylko wtedy, gdy często sprzątasz: usuwaj resztki i martwą zdobycz następnego dnia, bo w wilgotnym gnieździe zapomniany pokarm przynosi pleśń, roztocza i grzyby. Jeśli nie możesz często sprzątać, lepiej nie przekarmiać. Z żywą zdobyczą, taką jak równonogi, jest łatwiej: te, których nie upolują, żyją dalej na arenie, dopóki ich nie znajdą.

A cukier? Leptogenys opisuje się jako ścisłe drapieżniki, a podstawą jest białko. Jeśli chcesz spróbować, podawaj od czasu do czasu kroplę nektaru Blue Sugar od Anthouse w małym poidełku, nigdy na wacie, która szybko pleśnieje, i usuń ją, jeśli jej nie ruszą.

Woda: zawsze, w probówce z watą na arenie. I kupuj owady u sprawdzonego dostawcy: owady potraktowane insektycydami mogą wybić małą kolonię.

Bez zimowania

To gatunek tropikalny i nie zimuje. Utrzymuj ciepło i karmienie przez cały rok, także zimą; jeśli w pokoju robi się chłodno, rozwiąże to kabel lub mata grzewcza z termostatem.

Zachowanie w niewoli

Przede wszystkim samotne łowczynie. W małych koloniach zwykle widać pojedyncze robotnice patrolujące arenę i podłoże. Jedna z nich znajduje ofiarę, chwyta ją, żądli i niesie do gniazda; przy dużej zdobyczy może zrekrutować kilka towarzyszek. Pewien hodowca opisuje to z humorem u swojego gatunku Leptogenys: jedna robotnica dźwiga zdobycz, a pozostałe biegają wokół «jak oszalałe».

Bardziej aktywne przy słabym świetle. Wiele azjatyckich Leptogenys poluje głównie o zmierzchu i nocą. Jeśli chcesz zobaczyć polowanie, wypuszczaj równonogi późnym popołudniem.

Koczowniczki z natury. Mogą zmieniać komorę albo tymczasowo zamieszkać w kryjówce na arenie. Jedna przeprowadzka jest normalna; jeśli ciągle się przenoszą, sprawdź wilgotność, czystość i pokarm.

Uwaga na grzyby. Hodowca z dużym doświadczeniem w hodowli azjatyckich ponerynek stracił kilka dużych, koczowniczych kolonii Leptogenys przez chorobotwórczego grzyba, który pojawiał się jako biały nalot między stawami martwych lub chorych robotnic, i przypisał to stresowi. Sam doszedł do wniosku, że małe kolonie gatunków wyspecjalizowanych łatwiej utrzymać. Nasza recepta na zapobieganie jest ta co zawsze: wilgoć w gnieździe, ale z wentylacją, częste sprzątanie, natychmiastowe usuwanie każdej martwej robotnicy i obfite karmienie.

Obserwuj bez obaw. W Antomas uważamy, że mrówki są po to, by się nimi cieszyć, obserwować je i uczyć się od nich, a nie po to, by trzymać je w ukryciu. Wystarczy zostawić im ciemną strefę w gnieździe i oświetloną arenę oraz obserwować je delikatnie, jak najmniej ingerując i stresując. Oglądanie polowania z bliska to największa nagroda tego gatunku.

Sygnały alarmowe:

  • Martwe robotnice z białym nalotem: grzyb; posprzątaj, usuń zwłoki i sprawdź wentylację i resztki.
  • Czerw się nie pojawia lub znika: prawie zawsze brakuje odpowiedniej zdobyczy.
  • Zdobycz nietknięta dzień po dniu: nie smakuje im; zmień zdobycz i spróbuj równonogów lub Thermobia.
  • Robotnice gromadzą się w probówce z wodą: gniazdo jest zbyt suche.

Ucieczki i bariery

Są małe, szybkie i świetnie się wspinają, mają długie nogi i grzebieniaste pazurki, które czepiają się każdej nierówności. Przy nich bariera nie jest opcjonalna:

  • Pasek oleju parafinowego lub wazeliny w górnej części ścian areny, cienki i ciągły. Przy wysokiej wilgotności olej lub wazelina działają lepiej niż PTFE (Fluon). Odnawiaj go, gdy zbierze się na nim kurz lub brud.
  • Zawsze szczelna pokrywa, jako druga linia obrony.
  • Żadnych szczelin: przy ich rozmiarach wystarczy luźne połączenie albo źle założona zatyczka, żeby uciekły. Sprawdzaj połączenia, zatyczki i rurki.
  • Nic, co posłuży za most do bariery: żadnej kory ani gałązek opartych o ściany.
  • Ostrożnie przy otwieraniu, gdy wkładasz zdobycz: otwieraj tylko tyle, ile trzeba, i zamykaj po skończeniu.

Obsługa i bezpieczeństwo

Mają żądło i mogą użądlić, jeśli się je chwyta, przygniata lub wkłada rękę do gniazda. Niewiele wiadomo o ich użądleniu: w skali bólu Justina Schmidta, od 1 do 4, użądlenie L. kitteli otrzymało 1, czyli lekki ból (Schmidt, 2019); niektórzy hodowcy opisują je jednak jako dość dokuczliwe. Nie ma się czym martwić, jeśli pracujesz spokojnie, choć osoby uczulone na użądlenia błonkówek powinny zachować szczególną ostrożność. Zawsze obsługuj je narzędziami entomologicznymi, takimi jak miękki pędzelek lub miękka pęseta, nigdy rękami, i pracuj powoli, aby nie zgubić ani nie uszkodzić żadnej robotnicy, a tym bardziej królowej, którą łatwo z nimi pomylić. Nie łącz różnych kolonii i nie trzymaj ich z innymi gatunkami. To gatunek egzotyczny: w żadnym wypadku nie wolno go wypuszczać na wolność.

Czego nie robić

  • Dopuszczać do wyschnięcia gniazda: u gatunku z wilgotnej gleby odwodnienie to poważny błąd.
  • Podawać tylko owady, na które nie polują, i czekać, aż «się przyzwyczają»: jeśli nie jedzą, zmień zdobycz.
  • Zostawiać martwą zdobycz i resztki w gnieździe lub na arenie: w wilgotnym zestawie przynoszą pleśń i grzyby.
  • Używać zbyt dużego gniazda dla kolonii z 10-20 robotnicami.
  • Robić im zimowanie albo zostawiać je zimą w chłodzie.
  • Zostawiać szczeliny, luźne połączenia lub nieodnowioną barierę: są małe i dobrze się wspinają.
  • Podawać płyny z cukrem na wacie.
  • Łączyć różne kolonie.
  • Brać je do rąk: mają żądło.

Źródła naukowe

Ten poradnik powstał na podstawie literatury naukowej o rodzaju Leptogenys, ze szczególnym uwzględnieniem jego gatunków azjatyckich, oraz doświadczenia Antomas i innych hodowców. Ponieważ jest to linia handlowa nieoznaczona do gatunku, dane biologiczne dotyczą rodzaju. Główne źródła:

  1. Hamer, M. T., Lee, J. H. C., Tse, C. Y. L., Silva, T. S. R. & Guénard, B. (2024). The Leptogenys Roger, 1861 (Formicidae, Ponerinae) of Hong Kong SAR with additional records from Guangdong, China. ZooKeys 1202: 169–211. doi:10.3897/zookeys.1202.120214
  2. Schmidt, C. A. & Shattuck, S. O. (2014). The higher classification of the ant subfamily Ponerinae (Hymenoptera: Formicidae), with a review of ponerine ecology and behavior. Zootaxa 3817: 1–242. doi:10.11646/zootaxa.3817.1.1
  3. Dejean, A. & Evraerts, C. (1997). Predatory behavior in the genus Leptogenys: a comparative study. Journal of Insect Behavior 10: 177–191. doi:10.1007/BF02765551
  4. Maschwitz, U. & Schönegge, P. (1983). Forage communication, nest moving recruitment, and prey specialization in the oriental ponerine Leptogenys chinensis. Oecologia 57: 175–182. doi:10.1007/BF00379578
  5. Steghaus-Kovac, S. & Maschwitz, U. (1993). Predation on earwigs: a novel diet specialization within the genus Leptogenys (Formicidae: Ponerinae). Insectes Sociaux 40: 337–340. doi:10.1007/BF01242370
  6. Peeters, C. & De Greef, S. (2015). Predation on large millipedes and self-assembling chains in Leptogenys ants from Cambodia. Insectes Sociaux 62: 471–477. doi:10.1007/s00040-015-0426-2
  7. Maschwitz, U., Steghaus-Kovac, S., Gaube, R. & Hänel, H. (1989). A South East Asian ponerine ant of the genus Leptogenys (Hym., Form.) with army ant life habits. Behavioral Ecology and Sociobiology 24: 305–316. doi:10.1007/BF00290907
  8. Witte, V. & Maschwitz, U. (2000). Raiding and emigration dynamics in the ponerine army ant Leptogenys distinguenda (Hymenoptera, Formicidae). Insectes Sociaux 47: 76–83. doi:10.1007/s000400050012
  9. Witte, V., Janssen, R., Eppenstein, A. & Maschwitz, U. (2002). Allopeas myrmekophilos (Gastropoda, Pulmonata), the first myrmecophilous mollusc living in colonies of the ponerine army ant Leptogenys distinguenda (Formicidae, Ponerinae). Insectes Sociaux 49: 301–305. doi:10.1007/PL00012646
  10. Ito, F. (1997). Colony composition and morphological caste differentiation between ergatoid queens and workers in the ponerine ant genus Leptogenys in the Oriental tropics. Ethology Ecology & Evolution 9: 335–343. doi:10.1080/08927014.1997.9522876
  11. Ito, F. & Ohkawara, K. (2000). Production and behavior of ergatoid queens in two species of the Indonesian ponerine ant genus Leptogenys (diminuta-group) (Hymenoptera: Formicidae). Annals of the Entomological Society of America 93: 869–873. doi:10.1603/0013-8746(2000)093[0869:PABOEQ]2.0.CO;2
  12. Ramage, T., Jouault, C., Schmidt, A. R., Seyfullah, L. J. & Perrichot, V. (2019). Two new ant species (Formicidae: Dorylinae, Ponerinae) from New Caledonia. European Journal of Taxonomy 589: 1–14. doi:10.5852/ejt.2019.589
  13. Schmidt, J. O. (2019). Pain and lethality induced by insect stings: an exploratory and correlational study. Toxins 11: 427. doi:10.3390/toxins11070427
Poziom trudności
Zaawansowany
Brak opinii
Komentarze (0)
Na razie nie dodano żadnej recenzji.

16 innych produktów w tej samej kategorii: