Camponotus fragilis: królowa i robotnice – prawdziwe zdjęcie Antomas
Camponotus fragilis: królowa i robotnice – prawdziwe zdjęcie Antomas

Camponotus fragilis

Ostatnie sztuki w magazynie
55,99 €
Brutto

Córka pustynnej nocy. Camponotus fragilis spędza dzień pod kamieniami pustyń południowo-zachodniej Ameryki Północnej i wychodzi, gdy upał opada: szybka i zwinna, w odcieniach miodu i pomarańczy. Przez dziesięciolecia mylono ją z bliźniaczką C. festinatus, aż w 2006 roku nauka zwróciła jej nazwę. Jej królowe zakładają kolonie samotnie, żyjąc z białkowej spiżarni, którą noszą w sobie, a kolonie od pierwszego roku wychowują majory o ogromnych głowach. Z ciepłem, suchym gniazdem i dużą ilością białka to jedna z najszybciej rosnących Camponotus i prawdziwy klejnot na start. Kolonie z królową. Wysyłka do całej Europy z gwarancją żywej dostawy.

Kolonia

 

Poziom trudności: 2/5 – Początkujący

Camponotus z pustyń południowo-zachodniej Ameryki Północnej: jasna, zwinna, polimorficzna i w naturze nocna. Jedna z najszybciej rosnących Camponotus, jeśli ma ciepło. Kolonie z królową i czerwiem, o klaustralnym zakładaniu. Suche gniazdo (QBIK ONE lub DUO), 25-30 °C w gnieździe i cieplejszy punkt na arenie, woda zawsze w probówce, cukier w poidełku i dużo urozmaiconego białka. Zimowanie (diapauza) krótkie i łagodne: 2-3 miesiące w 12-16 °C. Wspinają się i są szybkie: bariera przeciw ucieczkom i pokrywa od pierwszego dnia.

Camponotus fragilis Pergande, 1893 to pustynna gmachówka: Camponotus w odcieniach żółci i pomarańczu, z nieco ciemniejszą głową i gasterem, żyjąca na suchych, piaszczystych glebach południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych i północno-zachodniego Meksyku. W dzień chowa się pod kamieniami; gdy upał opada, wychodzi przemierzać pustynię. Należy do kompleksu gatunków C. festinatus, grupy krewnych tak do siebie podobnych, że do 2006 roku niemal wszystkie traktowano jako jeden gatunek.

W północnoamerykańskim hobby to jedna z ulubionych Camponotus hodowców z Kalifornii i Arizony: czysta, ciekawska, polimorficzna, a przede wszystkim szybko rosnąca jak na Camponotus, pod warunkiem że ma ciepło. W Europie widuje się ją rzadko. W tym poradniku oddzielamy to, co udokumentowano na temat C. fragilis i jej kompleksu, od tego, co opowiadają hodowcy, i od tego, co zalecamy w Antomas. Praktyczny wniosek: z suchym gniazdem, stabilnym ciepłem i obfitym pokarmem to jedna z najlepszych Camponotus na start.

Biologia

Gatunek, który przez dziesięciolecia „zaginął”

Opisał ją w 1893 roku Theodore Pergande, entomolog Departamentu Rolnictwa Stanów Zjednoczonych, na podstawie okazów zebranych na Półwyspie Kalifornijskim w Meksyku. Jej nazwa nie miała jednak szczęścia: przez znaczną część XX wieku uważano ją za zwykły synonim Camponotus festinatus (Buckley, 1866), pustynnej gmachówki opisanej przez przyrodnika Samuela B. Buckleya. Dla większości podręczników C. fragilis po prostu nie istniała.

Wszystko zmieniło się w 2006 roku, gdy myrmekolog Roy R. Snelling z Muzeum Historii Naturalnej w Los Angeles gruntownie zrewidował tak zwany kompleks C. festinatus w Stanach Zjednoczonych. Snelling wyjaśnił, że grupa wykazuje w całym swoim zasięgu „zdumiewającą różnorodność form”, i uporządkował ją w sześć gatunków: C. festinatus, C. vafer, dwie dawne nazwy, które wydobył z zapomnienia (C. fragilis i C. pudorosus), oraz dwa nowe gatunki (C. absquatulator z Kalifornii, Nevady i Kalifornii Dolnej oraz C. microps z gór Chiricahua w Arizonie). Aby ustalić nazwę C. fragilis, wyznaczył lektotyp: robotnicę major z oryginalnej serii Pergandego, która dziś służy jako wzorzec gatunku.

Dlatego badania sprzed 2006 roku dotyczące „C. festinatus” z południowego zachodu Stanów Zjednoczonych mogą odnosić się do dowolnego gatunku z kompleksu; gdy jakaś informacja pochodzi z kompleksu, a nie konkretnie z C. fragilis, zaznaczamy to. Zalicza się ją do podrodzaju Tanaemyrmex, choć podrodzaje Camponotus czekają na rewizję, co przyznano w nowej klasyfikacji Formicinae z 2016 roku.

Jak odróżnić ją od jej „bliźniaczek”?

Rozróżnianie gatunków z kompleksu festinatus to nie zadanie na zdjęcie z telefonu: są bardzo podobne wielkością, kształtem i barwą. W Kalifornii C. fragilis dzieli teren z C. absquatulator: żyje na średnich wysokościach na obrzeżach niskiej pustyni, a na niskiej pustyni w hrabstwach Imperial i Riverside zastępuje ją jej krewniaczka.

Jedna z cech klucza dotyczy królowej: królowa C. fragilis ma odstające włoski wzdłuż całego brzegu głowy, a królowa C. absquatulator – nie. U robotnic trzeba porównać kilka kast z tej samej kolonii, zwracając uwagę na owłosienie oraz proporcje głowy i oczu. Na forach północnoamerykańskich nie brakuje dyskusji: fragilis, absquatulator czy festinatus? Praktyczna lekcja: sama barwa nie wystarcza do identyfikacji.

Od pustyni Sonora po Mojave

C. fragilis to mrówka południowo-zachodniej Ameryki Północnej. Jej naturalny zasięg obejmuje południową Kalifornię, Arizonę i Nowy Meksyk (niektóre źródła podają ją też z Teksasu) oraz północno-zachodni Meksyk, w tym Półwysep Kalifornijski, skąd pochodzi materiał oryginalny, i kilka wysp Zatoki Kalifornijskiej. W Kalifornii sięga na północ aż po pustynię Mojave i występuje też w chaparralu hrabstwa San Diego; w Arizonie są okazy muzealne z pustyń środkowej i południowej części stanu oraz ze stref przejściowych ku pustyni Chihuahua.

To mrówka pustynnych i półpustynnych zarośli, suchych, piaszczystych lub kamienistych gleb, i to nie najniższych i najbardziej ekstremalnych pustyń, lecz ich obrzeży, na średnich wysokościach.

Gdzie gniazduje? W ziemi, prawie zawsze pod kamieniem lub innym przedmiotem, który ją przykrywa, a także pod martwym drewnem. Kamień służy za dach, daje cień i zatrzymuje trochę wilgoci, a kolonia przemieszcza się korytarzami w górę lub w dół w poszukiwaniu właściwej temperatury. Suche gniazdo z obszernymi komorami i wodą osobno bardzo przypomina to, co wybiera w naturze.

Klimat skrajności: 40 °C w dzień, monsun latem

Klimat jej zasięgu jest gorący pustynny, pełen kontrastów. Orientacyjnie, w niskich i średnich partiach pustyni Sonora:

  • Kwiecień–czerwiec. Sucho i coraz goręcej; w maju i czerwcu wilgotność względna po południu często spada poniżej 15%.
  • Lipiec–wrzesień. Maksima 38-41 °C i noce 24-29 °C. Nadchodzi monsun północnoamerykański, z popołudniowymi burzami i większą wilgotnością.
  • Październik–listopad. Robi się łagodniej i znów sucho.
  • Grudzień–luty. Maksima 18-20 °C i minima 4-8 °C, z okazjonalnymi przymrozkami i łagodnymi deszczami; na Mojave i w wyższych partiach chłodniej.

Rocznie spada około 200-300 mm deszczu. Latem powierzchnia gleby znacznie przekracza 60 °C, ale kilka decymetrów niżej temperatura jest dużo stabilniejsza. Tam, pod swoim kamieniem, żyje kolonia.

Dla hodowli trzy wnioski: lubi ciepło, dobrze znosi suche gniazdo, jeśli ma wodę do picia, a jej zima jest krótka i łagodna. A ponieważ żyje na naszej półkuli, jej pory roku pokrywają się z naszymi (zob. „Krótkie i łagodne zimowanie”).

Córka pustynnej nocy

W naturze C. fragilis uważa się za gatunek nocny. Obserwacje terenowe z Arizony opisują kolonie wychodzące głównie nocą, a jej jasna barwa pasuje do wielu nocnych mrówek pustynnych. To logiczne: latem wyjście w południe na glebę o temperaturze 60 °C byłoby samobójstwem.

W niewoli wielu hodowców widzi swoje kolonie aktywne także w dzień: bez drapieżników i w stabilnej temperaturze nie mają powodu czekać na noc, choć wolą zacienione zakamarki.

Loty godowe po monsunowych burzach

Nie ma żadnego opublikowanego badania o lotach godowych C. fragilis, ale hodowcy z Ameryki Północnej szczegółowo je odnotowali. W jednym z najbardziej znanych dzienników hodowlanych autor złapał uskrzydlone królowe w pułapki z lampą UV (czarnym światłem) 24 lipca, w upalną noc, około dziesiątej, oraz 3 sierpnia, około jedenastej w nocy, po burzy. Następnego dnia znalazł królową już bez skrzydeł, która szukała miejsca, by się zakopać obok pustynnego drzewa.

Tego właśnie można się spodziewać po mrówce monsunowej: loty w pełni lata, nocą i po burzach, gdy wilgotną glebę da się kopać. To dane amatorów, ale spójne z jej klimatem.

Po locie królowa odrywa sobie skrzydła i zamyka się, by założyć kolonię. Zakładanie jest klaustralne: nie wychodzi po pokarm i wychowuje pierwsze robotnice wyłącznie z rezerw własnego ciała. Ci sami hodowcy opowiadają, że nie wszystkie królowe zaczynają składać jaja jednocześnie: niektóre potrzebują tygodnia, a niektóre nawet pięciu, zanim złożą pierwsze jaja.

Białkowa spiżarnia królowej

Jak królowa może spędzić tygodnie zamknięta, bez jedzenia, i wychować pierwsze córki? Część odpowiedzi odkryto w kompleksie festinatus: w latach dziewięćdziesiątych Diana E. Wheeler i jej zespół z Uniwersytetu Arizony badali, pod nazwą C. festinatus, jak przygotowują się królowe:

  • Przed lotem dziewicze królowe gromadzą w ciele tłuszczowym białka i tłuszcze, a białko stopniowo zużywa się w czasie klaustralnego zakładania kolonii.
  • Dużą część tej rezerwy stanowią białka zapasowe zwane heksamerynami. U dziewiczych królowych jedna z nich, Hex 2, stanowi nawet około 70% białka rozpuszczalnego ciała tłuszczowego.
  • Rezerwy te zaczynają maleć pod koniec okresu klaustralnego, gdy wylęgają się pierwsze robotnice, i praktycznie znikają około miesiąca później.

Królowa przystępuje do lotu z prawdziwą białkową „spiżarnią” i opróżnia ją, przerabiając zapasy na jaja i pokarm dla pierwszych larw. Zespół zsekwencjonował nawet Hex 2, białko złożone z 732 aminokwasów.

Robotnice też mają swoją spiżarnię: bez larw gromadzą te białka; gdy pojawiają się larwy, przeznaczają je na wychów czerwiu. Wniosek dla hodowcy: królowa zakłada kolonię z tym, co przyniesie z domu, ale gdy tylko są robotnice, kolonia potrzebuje białka z zewnątrz (zob. „Karmienie”).

Jedna królowa, jeden samiec… i czasem kilka gniazd

Jak zorganizowane są jej kolonie? W 2005 roku Michael Goodisman i Daniel Hahn zbadali kompleks C. festinatus za pomocą markerów genetycznych i odkryli dość klasyczny system, z kilkoma ciekawymi niuansami:

  • Kolonie laboratoryjne miały jedną królową. W terenie sporadycznie kilka spokrewnionych królowych rozmnażało się w tej samej kolonii.
  • Królowe kopulują zazwyczaj z jednym samcem.
  • Niektóre kolonie zajmowały jednocześnie kilka gniazd rozrzuconych w terenie.
  • Różne formy kompleksu były genetycznie izolowane, a kolonie tej samej formy z różnych miejscowości bardzo się od siebie różniły: przepływ genów między populacjami jest ograniczony.

To pomaga zrozumieć, dlaczego grupa tak bardzo różni się w zależności od miejsca. W domu jedna kolonia, jedna królowa: w Antomas nie łączymy królowych.

Minor, media i majory

Jak przystało na Camponotus z podrodzaju Tanaemyrmex, C. fragilis jest polimorficzna: w dojrzałej kolonii współżyją robotnice minor, małe, zwinne i o wąskiej głowie, z robotnicami media i major, o znacznie większej głowie i mocniejszych żuwaczkach. Lektotyp, który ustala nazwę gatunku, to właśnie major.

I to szybko: według dzienników hodowlanych pierwsze media i małe majory pojawiają się już w pierwszym roku, przy kilkudziesięciu robotnicach. Minor eksplorują; majory wychodzą głównie po to, by poćwiartować dużą zdobycz lub bronić gniazda.

Bakterie w jelicie: laboratorium kontra pustynia

C. fragilis ma zaszczyt być jedną z nielicznych północnoamerykańskich Camponotus z badaniem poświęconym jej mikrobiocie jelitowej. W 2014 roku Hong He, Cong Wei i Diana Wheeler porównali bakterie wola, jelita środkowego i jelita tylnego mrówek hodowanych w laboratorium i mrówek zebranych w terenie. Wynik był zaskakujący:

  • Mrówki laboratoryjne miały w jelicie znacznie więcej gatunków bakterii: 12 i 11, w zależności od metody analizy.
  • Mrówki z terenu miały ich bardzo mało: 4 oraz od 1 do 3.
  • Każdy odcinek jelita miał własny gatunek dominujący.

Autorzy uznali, że te bakterie to przede wszystkim komensale lub łagodne patogeny. Nasz praktyczny wniosek: higiena ma znaczenie, więc usuwaj resztki i wymieniaj płyny z cukrem, zanim zaczną fermentować.

Blochmannia i kwas mrówkowy: standardowe wyposażenie Camponotus

Co więcej, wszystkie Camponotus noszą w sobie stałego wspólnika: bakterię Blochmannia, która żyje w komórkach jelita środkowego i w jajnikach królowej i przechodzi z matki na córki w jajach. Wytwarza niemal wszystkie aminokwasy egzogenne i pomaga w recyklingu azotu; u C. floridanus kolonie pozbawione tej bakterii i karmione ubogą dietą wychowały znacznie mniej czerwiu. Według badania opublikowanego w Nature w 2020 roku zarodek mrówki włącza bakterię we własny rozwój.

Ich bronią, jak u wszystkich Formicinae, jest kwas mrówkowy, który wyrzucają przez acidoporus na końcu gastra: nie mają żądła. W 2020 roku wykazano, że Formicinae połykają własny jad podczas toalety, co utrzymuje bardzo kwaśne środowisko w wolu i odfiltrowuje drobnoustroje, które dostają się z pokarmem. Badano to u C. floridanus i innych Formicinae, nie u C. fragilis, ale to cecha całej podrodziny.

Ale uwaga: posiadanie Blochmannia to nie wymówka, by skąpić białka. Larwy potrzebują owadów, żeby rosnąć.

Wielkość i morfologia

Camponotus średniej wielkości, smukła i długonoga, polimorficzna, bez żądła i o jasnych barwach.

  • Ubarwienie. Żółtawe lub pomarańczowe, z nieco ciemniejszą głową i gasterem. To jedna z najjaśniejszych Camponotus południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych i dlatego w jej ojczyźnie potocznie nazywa się ją od jej barwy.
  • Robotnice minor. Małe, o stosunkowo wąskiej głowie i długich nogach: szybkie, nerwowe i świetne zwiadowczynie.
  • Robotnice media i major. Głowa znacznie większa i szersza, z mocnymi żuwaczkami. Lektotyp gatunku to major.
  • Królowa. Krępa, z szerokim tułowiem typowym dla królowej klaustralnej; według klucza Snellinga ma odstające włoski wzdłuż całego brzegu głowy, co jest jedną z cech odróżniających ją od królowej C. absquatulator. W dziennikach hodowlanych wspomina się, że w porównaniu z majorami nie jest to bardzo duża królowa.
  • Owłosienie. Rozmieszczenie odstających włosków jest kluczowe dla rozróżnienia gatunków z kompleksu.

Przybliżone wymiary

  • Królowa: brak opublikowanych wymiarów, do których udało nam się dotrzeć
  • Robotnice minor i major: pomiary morfometryczne w redeskrypcji Snellinga (2006); wyraźny polimorfizm, majory mają znacznie szerszą głowę niż minor
  • Samiec: brak opublikowanych wymiarów, do których udało nam się dotrzeć

Wolimy nie podawać rozmiarów bez źródła naukowego: te, które krążą w internecie, pochodzą prawie zawsze ze sklepów, bez znanej metody ani próby.

Hodowla w niewoli

Poziom trudności: 2/5 – Początkujący

W Antomas uważamy ją za gatunek dla początkujących i na forach północnoamerykańskich panuje ta sama opinia: hodowcy opisują ją jako łatwą, czystą i rosnącą od umiarkowanie szybko do szybko, a niektórzy weterani zaliczają ją do najlepszych gatunków rodzaju. Je wszystko, zadowala się suchym gniazdem, jej zimowanie jest krótkie i łagodne, a wobec ludzi jest spokojna.

Dlaczego nie 1/5? Z powodu dwóch szczegółów, które warto znać:

  • Potrzebuje prawdziwego ciepła. To mrówka pustynna. W temperaturze pokojowej hiszpańskiego domu zimą mała kolonia staje w miejscu. Hodowcy są zgodni: kolonie, które „nie rosną”, zwykle ruszają z kopyta, gdy tylko dostaną źródło ciepła z termostatem.
  • Są szybkie i dobrze się wspinają. Robotnice są zwinne, nerwowe i wykorzystują każdą szczelinę. Barierę przeciw ucieczkom trzeba porządnie założyć od pierwszego dnia (zob. „Ucieczki i bariery”).

A naprawdę warto: rzadko widywana w Europie, w ciepłych barwach, z polimorfizmem od pierwszego roku i wzrostem, który szybko daje radość.

Zalecane parametry

  • Temperatura gniazda: 25-30 °C w sezonie aktywnym. W tym zakresie hodowcy obserwują dobry wzrost swoich kolonii i odpowiada on temperaturom, jakie w porze ciepłej panują pod ziemią w jej zasięgu.
  • Punkt ciepła: na jednym końcu areny lub z boku gniazda może dochodzić do około 32 °C, aby kolonia mogła wybrać, gdzie umieścić czerw. Zawsze z termostatem i z chłodniejszymi strefami, do których może się wycofać.
  • Wilgotność: gniazdo raczej suche, na początku z nieco wilgotniejszą strefą (zob. „Suche gniazdo, woda zawsze”). Arena sucha.
  • Woda: zawsze dostępna, w probówce z wodą i watą na arenie.
  • Światło: wystarczy zostawić im ciemną strefę w gnieździe i oświetloną arenę, ze zwykłym cyklem dnia i nocy.
  • Zimowanie (diapauza): krótkie i łagodne, 2-3 miesiące w 12-16 °C, w środku zimy (zob. „Krótkie i łagodne zimowanie”).

Unikaj bezpośredniego słońca: w zamkniętym pojemniku nagrzewa gniazdo znacznie powyżej tego, co znoszą, nawet jeśli pochodzą z pustyni.

Suche gniazdo, woda zawsze

To klucz do całego zestawu. C. fragilis żyje w suchych glebach pod kamieniami, a w niewoli woli suche gniazdo: dlatego polecamy serię Qbik Alpha. Młode kolonie doceniają jednak wilgotną strefę: po przeprowadzce do gniazda zostaw podłączoną probówkę z wodą, dopóki kolonia jest mała. Później same regulują wilgotność wodą z areny i płynami z cukrem.

Suche nie znaczy bez wody: probówki na arenie nie może nigdy zabraknąć. Unikać trzeba zamoczenia całego gniazda: w cieple nadmiar wilgoci przynosi kondensację, pleśń i roztocza.

Polecane formikaria

W Antomas polecamy serię Qbik Alpha od Anthouse: modułowe formikaria, raczej suche i przeznaczone dla gatunków z suchych środowisk, które rosną razem z kolonią. Dla kolonii takiej jak nasze, z królową i kilkoma robotnicami, idealnym punktem wyjścia jest QBIK ONE:

Ten gatunek w cieple rośnie szybko, więc w pierwszym roku prawdopodobnie będziesz musiał rozbudować gniazdo. Do tego służy QBIK DUO, a potem większe formaty z tej samej serii:

Rozbudowuj, gdy zobaczysz robotnice i czerw stłoczone na arenie lub w połączeniach, nie wcześniej: w ogromnym gnieździe nadmiarowe komory kończą jako śmietniki. Uzupełnij zestaw tak:

  • Bariera przeciw ucieczkom w górnej części ścian areny i dobrze dopasowana pokrywa (zob. „Ucieczki i bariery”).
  • Sucha arena, z odrobiną piasku, płaskim kamieniem i gałązką lub kawałkiem kory, bez niczego, co mogłoby posłużyć za most do bariery.
  • Woda zawsze dostępna, w probówce z wodą i watą.
  • Poidełko na płyny z cukrem, nigdy na wacie (zob. „Karmienie”).
  • Ciepło z termostatem z boku gniazda (kabel lub mata grzewcza), z dala od poidełka, aby stworzyć gradient.

Zakładanie kolonii i wzrost

W Antomas sprzedajemy kolonie z królową: zapłodnioną królową z 3-6 robotnicami i czerwiem, która ma już za sobą najdelikatniejszą fazę. Mimo to warto wiedzieć, jak zaczynała:

  • Zakładanie klaustralne. Królowa wychowuje pierwsze robotnice bez wychodzenia po pokarm, z rezerw własnego ciała (zob. „Białkowa spiżarnia królowej”).
  • Pierwsze robotnice. Według dzienników hodowlanych wylęgają się około 6-8 tygodni po złapaniu królowej; stadium poczwarki trwa nieco krócej niż miesiąc. Są małe, a ich rozmiar rośnie z każdym pokoleniem.
  • Wzrost. W jednym z najczęściej śledzonych dzienników najsilniejsza kolonia urosła od pierwszej robotnicy we wrześniu do około 80 robotnic i pierwszych małych majorów w czerwcu. W innym kolonia licząca około 9 robotnic doszła w ogrzewanym gnieździe do 70-100 w pięć miesięcy.
  • Ciepło rządzi: kolonie, które stoją w miejscu, zwykle ruszają, gdy tylko dostaną stabilne ciepło.

Dopóki kolonia jest w probówce, sprawdzaj, czy wata jest nadal wilgotna i czy zostało wody, i podawaj kropelkę płynu z cukrem oraz kawałeczek owada na skrawku folii aluminiowej, usuwając resztki następnego dnia. Nigdy nie dawaj cukru na watę w probówce: pleśnieje i psuje zbiornik z wodą.

Kiedy przenieść ją do gniazda? Nie trzeba czekać: w Antomas przenosimy ją już przy 3-6 robotnicach do gniazda dopasowanego do jej wielkości, takiego jak QBIK ONE, a wcześniej, jeśli probówka się zabrudzi lub skończy się w niej woda.

Przyjazd i przeprowadzka

Po otrzymaniu Twojej kolonii zostaw ją w spokojnym miejscu w temperaturze 26-28 °C i sprawdź, czy probówka ma wodę. Do formikarium przenosimy ją w Antomas przez wysypanie: otwieramy probówkę na arenie, obok wejścia do gniazda, i delikatnie wysypujemy królową, robotnice i czerw, pomagając maruderkom pędzelkiem. Miej formikarium gotowe, z założoną barierą i podłączoną probówką z wodą, i pracuj nad tacą, bo są szybkie. Przy zaciemnionym gnieździe i cieple po tej stronie zajmują je od razu. Tej samej metody używaj przy każdej przeprowadzce.

Karmienie

Płyny z cukrem, zawsze dostępne. W naturze pustynne Camponotus żyją w dużej mierze ze spadzi mszyc i czerwców oraz z nektaru roślin. Urozmaicaj cukry: w Antomas polecamy nektar Blue Sugar od Anthouse 4-5 razy w tygodniu i inny płyn z cukrem lub nektar 1-2 razy w tygodniu. Do nektaru możesz też dodać trochę białka. Podawaj je zawsze w poidełku, nigdy na wacie, bo wata pleśnieje i szybko psuje płyn. Używaj tradycyjnego lub domowego poidełka, w którym kropla jest „rozłożona” i dostępna, i wymieniaj płyn, zanim zacznie fermentować; w cieple, którego potrzebuje ten gatunek, fermentuje szybciej.

Białko: im więcej, tym lepiej. To motor jej wzrostu i filozofia Antomas: jeśli codziennie dbasz o formikarium i usuwasz resztki, lepiej przekarmiać, bo kolonia rozumie, że ma więcej zasobów, i rośnie szybciej i liczniej. Jeśli nie możesz często sprzątać, lepiej nie przekarmiać: nadmiar jedzenia gnije i przynosi pleśń i roztocza. Hodowcy C. fragilis podsumowują to jednym zdaniem: „grube mrówki to szczęśliwe mrówki”.

Zmieniaj rodzaj owada z tygodnia na tydzień, żeby nie jadły ciągle tego samego. Dla małych kolonii termofilka, Thermobia domestica, to idealna zdobycz: mała, miękka i łatwa do poćwiartowania. Na przemian podawaj pokrojone świerszcze, małe lub pokrojone karaczany Shelfordella lateralis, otwarte lub pokrojone mączniki, muchy i Drosophila. Hodowcy opowiadają, że uwielbiają pokrojone mączniki i muchy, a niektóre kolonie gardzą rozmrożonym świerszczem: jeśli jakaś zdobycz im nie smakuje, spróbuj innej albo zostaw ją przy wejściu do gniazda. Kupuj owady od zaufanego dostawcy: owady potraktowane insektycydami mogą zabić kolonię.

Woda: zawsze, w probówce z watą na arenie. Choć ich gniazdo jest suche, wody do picia nie może im zabraknąć, zwłaszcza w cieple.

Krótkie i łagodne zimowanie

W jej zasięgu zima jest krótka i łagodna, z ciepłymi dniami i chłodnymi nocami: ani taka jak u środkowoeuropejskiej Camponotus, ani tropikalny klimat bez pór roku. Dlatego w Antomas zalecamy krótkie i łagodne zimowanie (diapauzę):

  • Kiedy i jak długo: 2-3 miesiące w środku zimy, na przykład od połowy grudnia do końca lutego.
  • W jakiej temperaturze: 12-16 °C, jak w nieogrzewanym pokoju. Nie schodź poniżej około 10 °C.
  • Jak: wyłącz ogrzewanie i obniżaj temperaturę stopniowo, przez tydzień lub dwa, a na koniec podnoś ją w ten sam sposób.
  • W czasie zimowania: woda zawsze dostępna, trochę płynu z cukrem i mało białka albo wcale. Przeszkadzaj kolonii jak najmniej.
  • Na koniec: przywróć ciepło i białko, gdy tylko zobaczysz aktywność. Wiosną królowa z nową siłą wraca do składania jaj.

To nasze zalecenie, oparte na klimacie jej zasięgu: nie ma żadnego badania o zimowaniu C. fragilis, a na forach opinie wahają się od tych, którzy w ogóle jej nie zimują, po tych, którzy schładzają ją jak gatunek z północy.

Ostrzeżenie z forów: najgorzej działa półśrodek. Pewien hodowca zimą odłączył kolonii ogrzewanie, nie przeprowadzając prawdziwego zimowania, a robotnice zaczęły zjadać czerw. Albo ciepło i jedzenie, albo wyraźne, chłodne i stabilne zimowanie.

Zachowanie w niewoli

Szybkie, ciekawskie i nieco nerwowe. Robotnice poruszają się szybko, czasem zrywami, eksplorują całą arenę i czasem bębnią gasterem o podłoże, co jest typowym sygnałem alarmowym u Camponotus.

Spokojne wobec ludzi. Mało agresywne: wolą uciekać niż atakować. Gdy gniazdo zostanie otwarte lub uderzone, wychodzą go bronić, gryzą i mogą pryskać kwasem mrówkowym.

Obserwuj bez obaw. W Antomas uważamy, że mrówki są po to, by się nimi cieszyć, obserwować je i uczyć się od nich, a nie trzymać je w ukryciu. Wystarczy zostawić im ciemną strefę w gnieździe i oświetloną arenę oraz obserwować je delikatnie, ingerując i stresując je jak najmniej. Przyzwyczajają się do Twojej obecności.

Sygnały alarmowe:

  • Czerw, który stoi w miejscu lub nie dochodzi do stadium poczwarki: prawie zawsze brakuje ciepła lub białka.
  • Robotnice zjadające czerw w chłodzie: ani ciepło, ani zimowanie; zdecyduj się na jedno z dwóch.
  • Kondensacja na ściankach lub pleśń: za dużo wilgoci albo zapomniane resztki.
  • Dużo robotnic i czerwiu stłoczonych poza gniazdem: czas na rozbudowę.

Ucieczki i bariery

C. fragilis dobrze się wspina po szkle i plastiku, a jej robotnice są szybkie: jeśli znajdą wyjście, wykorzystają je. Pewien hodowca opowiada nawet, że jego robotnicom udało się pokonać pas PTFE. Dlatego w Antomas zalecamy dwie linie obrony:

  • Bariera przeciw ucieczkom w górnej części ścian areny: cienki, ciągły pas oleju parafinowego lub płynnej wazeliny albo PTFE (Fluon). Odnawiaj ją, gdy zauważysz, że zbiera kurz lub resztki.
  • Dobrze dopasowana pokrywa jako druga linia, zawsze założona.
  • Bez szczelin: sprawdzaj połączenia, zatyczki i rurki.
  • Nic, co mogłoby posłużyć za most: żadnych gałązek ani kamieni opartych w pobliżu bariery.
  • Ostrożnie przy otwieraniu: otwieraj tylko tyle, ile trzeba, pracuj spokojnie i zamykaj po skończeniu. Są szybkie.

Z barierą, pokrywą i wszystkim dobrze dopasowanym nie sprawiają problemów.

Obsługa i bezpieczeństwo

Nie żądlą: nie mają żądła. Gdy czują się zaatakowane, gryzą i mogą pryskać kwasem mrówkowym, który trochę piecze na wrażliwej skórze lub w małej ranie. Nic, czym należałoby się martwić, jeśli pracujesz spokojnie. Obchodź się z nimi za pomocą narzędzi entomologicznych (miękkiego pędzelka lub miękkiej pęsety), nie rękami, i pracuj powoli, aby nie zgubić ani nie uszkodzić żadnej robotnicy, a tym bardziej królowej. Nie łącz królowych ani różnych kolonii i nie trzymaj ich z innymi gatunkami. To gatunek egzotyczny: w żadnym wypadku nie wolno go wypuszczać na wolność.

Czego nie robić

  • Trzymać jej w chłodzie lub w niskiej temperaturze pokojowej w sezonie aktywnym: bez ciepła staje w miejscu.
  • Ogrzewać bez termostatu lub stawiać formikarium na słońcu: ciepło zawsze kontrolowane i z chłodniejszymi strefami.
  • Zamaczać całego gniazda: suche gniazdo, z wilgotną strefą tylko na początku, i woda zawsze w probówce.
  • Stosować półśrodki zimą: albo ciepło i jedzenie, albo wyraźne zimowanie przez 2-3 miesiące w 12-16 °C.
  • Robić jej zimnego i długiego zimowania, jak gatunkowi z północnej Europy.
  • Zostawiać szczelin, luźnych połączeń lub otwartej pokrywy: wspinają się i są szybkie.
  • Przenosić jej do gniazda zbyt dużego jak na jej wielkość.
  • Podawać płynów z cukrem na wacie lub dopuszczać do ich fermentacji.
  • Dawać ciągle tego samego owada lub zostawiać nieuprzątniętych resztek.
  • Łączyć królowych lub różnych kolonii.
  • Brać ich w ręce.

Źródła naukowe

Ten poradnik powstał na podstawie literatury naukowej o Camponotus fragilis, kompleksie C. festinatus i ich rodzaju, danych o rozmieszczeniu i danych klimatycznych z jej zasięgu oraz doświadczenia Antomas i innych hodowców. Główne źródła:

  1. Snelling, R. R. (2006). Taxonomy of the Camponotus festinatus complex in the United States of America (Hymenoptera: Formicidae). Myrmecologische Nachrichten 8: 83–97. PDF (bez DOI)
  2. He, H., Wei, C. & Wheeler, D. E. (2014). The gut bacterial communities associated with lab-raised and field-collected ants of Camponotus fragilis (Formicidae: Formicinae). Current Microbiology 69: 292–302. doi:10.1007/s00284-014-0586-8
  3. Goodisman, M. A. D. & Hahn, D. A. (2005). Breeding system, colony structure, and genetic differentiation in the Camponotus festinatus species complex of carpenter ants. Evolution 59: 2185–2199. doi:10.1111/j.0014-3820.2005.tb00927.x
  4. Wheeler, D. E. & Buck, N. A. (1996). Depletion of reserves in ant queens during claustral colony founding. Insectes Sociaux 43: 297–302. doi:10.1007/BF01242930
  5. Martinez, T. & Wheeler, D. E. (1994). Storage proteins in adult ants (Camponotus festinatus): roles in colony founding by queens and in larval rearing by workers. Journal of Insect Physiology 40: 723–729. doi:10.1016/0022-1910(94)90100-7
  6. Martinez, T. & Wheeler, D. E. (1993). Identification of two storage hexamers in the ant, Camponotus festinatus: accumulation in adult queenless workers. Insect Biochemistry and Molecular Biology 23: 309–317. doi:10.1016/0965-1748(93)90013-I
  7. Martínez, T., Burmester, T., Veenstra, J. A. & Wheeler, D. E. (2000). Sequence and evolution of a hexamerin from the ant Camponotus festinatus. Insect Molecular Biology 9: 427–431. doi:10.1046/j.1365-2583.2000.00204.x
  8. Ward, P. S., Blaimer, B. B. & Fisher, B. L. (2016). A revised phylogenetic classification of the ant subfamily Formicinae (Hymenoptera: Formicidae), with resurrection of the genera Colobopsis and Dinomyrmex. Zootaxa 4072: 343–357. doi:10.11646/zootaxa.4072.3.4
  9. Feldhaar, H. et al. (2007). Nutritional upgrading for omnivorous carpenter ants by the endosymbiont Blochmannia. BMC Biology 5: 48. doi:10.1186/1741-7007-5-48
  10. Rafiqi, A. M., Rajakumar, A. & Abouheif, E. (2020). Origin and elaboration of a major evolutionary transition in individuality. Nature 585: 239–244. doi:10.1038/s41586-020-2653-6
  11. Tragust, S. et al. (2020). Formicine ants swallow their highly acidic poison for gut microbial selection and control. eLife 9: e60287. doi:10.7554/eLife.60287
Poziom trudności
Podstawowy
Brak opinii
Komentarze (0)
Na razie nie dodano żadnej recenzji.

16 innych produktów w tej samej kategorii:

Klienci którzy zakupili ten produkt kupili również:

Klienci którzy zakupili ten produkt kupili również: