Solenopsis sp.: królowa i robotnice – prawdziwe zdjęcie Antomas
Solenopsis sp.: królowa i robotnice – prawdziwe zdjęcie Antomas

Solenopsis sp.

Obecnie brak na stanie
9,99 €
Brutto

Złodziejki z europejskiego podziemia. Ta Solenopsis należy do grupy mrówek złodziejek i nie ma nic wspólnego z mrówkami ognistymi: żółte robotnice są tak drobniutkie, że przeciskają się tunelami, w których sąsiadki się nie mieszczą, i kradną im czerw za pomocą chemicznego repelentu, który toruje im drogę. A wśród nich brązowa królowa, kilka razy większa, zdolna dać początek koloniom, które w naturze mogą liczyć dziesiątki tysięcy robotnic. Wyzwanie dla doświadczonych hodowców i formikarium odporne na ucieczki. Kolonie z królową. Wysyłka do całej Europy z gwarancją żywej dostawy.


 

Poziom trudności: 4/5 – Zaawansowany

Europejska Solenopsis z grupy mrówek złodziejek: drobniutkie robotnice w kolorze bladożółtym, wszystkie tej samej wielkości, i brązowa królowa kilka razy od nich większa. To nie jest mrówka ognista: niżej wyjaśniamy, z podaniem źródeł, czym się różnią. Sprzedawana jako kolonia z królową, 15-30 robotnicami i czerwiem. Małe gipsowe gniazdo z wilgocią (Qbik Wild One P 1C), 22-26 °C, dużo białka w malutkich kawałkach i trochę cukru. Zimowanie (diapauza) przez 4-5 miesięcy w 5-10 °C. Trudność tkwi w ich rozmiarze: uciekają przez każdą szczelinę, więc szczelna pokrywa, sprawdzone uszczelki i bariera z PTFE.

Ta kolonia należy do rodzaju Solenopsis Westwood, 1840, jednego z najliczniejszych w gatunki rodzajów mrówek na świecie. Jego nazwa od razu przywodzi na myśl groźne mrówki ogniste, ale zdecydowana większość Solenopsis nie ma z nimi nic wspólnego: to mrówki złodziejki, drobniutkie, podziemne i niemal niewidoczne, które żyją ukryte w glebie, a często tuż przy gniazdach innych mrówek, żywiąc się ich czerwiem. Do tej grupy, czyli dawnego podrodzaju Diplorhoptrum, należą rodzime europejskie Solenopsis i do niej należy także nasza.

Celowo sprzedajemy ją jako Solenopsis sp. i chcemy wyjaśnić dlaczego. Mrówki złodziejki należą do najtrudniejszych do oznaczenia mrówek w całej Europie: są do siebie bardzo podobne, a rozróżnienie gatunków wymaga mikroskopu i często, oprócz robotnic, także królowych i samców. Najlepiej poznanym gatunkiem europejskim jest Solenopsis fugax (Latreille, 1798) i to z jej badań pochodzi duża część wiedzy o biologii grupy; jednak w Europie i rejonie Morza Śródziemnego występuje kilka grup gatunków, a my nie nadamy naszej kolonii nazwy, której nie potrafimy udowodnić. Dlatego w tym poradniku zawsze rozdzielamy trzy rzeczy: to, co udokumentowano dla rodzaju i grupy złodziejek, to, co wiadomo o S. fugax jako gatunku referencyjnym, oraz to, co radzą hodowcy i Antomas.

Biologia

Mrówka ognista? Nie: mrówka złodziejka

To pytanie zadaje sobie każdy, kto czyta „Solenopsis”, i zasługuje ono na jasną odpowiedź. Mrówki ogniste to kilka amerykańskich gatunków z tego rodzaju, słynnych z bolesnego użądlenia i zdolności do opanowywania innych kontynentów. Cztery mrówki ogniste lub pokrewne figurują od 2022 roku w wykazie inwazyjnych gatunków obcych stwarzających zagrożenie dla Unii Europejskiej: Solenopsis geminata, S. invicta i S. richteri, a także mała mrówka ognista, Wasmannia auropunctata, z innego rodzaju. Obecność w tym wykazie oznacza, że w UE nie wolno ich sprowadzać, przetrzymywać, hodować, sprzedawać ani wypuszczać.

Obawy są uzasadnione. W 2023 roku zespół badaczy potwierdził, że S. invicta, czerwona mrówka ognista zawleczona z Ameryki, zadomowiła się na Sycylii, w pobliżu Syrakuz: naliczono 88 gniazd na około 4,7 hektara, a mieszkańcy cierpieli z powodu użądleń co najmniej od 2019 roku. Według analiz genetycznych te mrówki przybyły prawdopodobnie ze Stanów Zjednoczonych lub z Chin, a modele badaczy wskazują, że około 7% Europy ma klimat odpowiedni dla tego gatunku. To ta sama historia, która powtórzyła się w połowie świata: badanie opublikowane w Science w 2011 roku wykazało, że większość niedawnych inwazji S. invicta wyszła z inwazyjnej populacji z południa Stanów Zjednoczonych, a nie z jej ojczystej Ameryki Południowej. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) również ocenił ją jako agrofaga.

Nasza Solenopsis nie ma z tym nic wspólnego. To mrówka europejska, a to, co widać na naszych zdjęciach, pasuje do mrówek złodziejek, a nie do mrówek ognistych:

  • Robotnice jednej wielkości, drobniutkie. U mrówek ognistych robotnice z tej samej kolonii bardzo różnią się wielkością, a ten polimorfizm nasila się w miarę wzrostu kolonii, co wykazał Walter Tschinkel w swoich klasycznych badaniach nad S. invicta. Złodziejki mają natomiast drobniutkie robotnice, praktycznie jednakowe, zwykle mniejsze niż 2 mm.
  • Malutkie oczy. Robotnice złodziejek mają oczy zredukowane do kilku fasetek, od 1 do 5 według kluczy do oznaczania; to mrówki, które niemal zawsze żyją pod ziemią.
  • Kolor bladożółty. Robotnice z naszych kolonii są jasnożółte, niemal przezroczyste; robotnice inwazyjnych mrówek ognistych są zwykle od rdzawobrązowych po ciemne, z ciemniejszym gasterem.
  • Olbrzymia królowa u ich boku. U złodziejek królowa jest kilka razy dłuższa od robotnic: to spektakularny kontrast, który zobaczysz we własnej kolonii.

Różnica sięga nawet chemii jadu. Analizy Jonesa, Bluma i Falesa (1982) wykazały, że mrówki ogniste opierają swój jad na cząsteczkach zwanych piperydynami, słynnych solenopsynach, podczas gdy złodziejki wytwarzają głównie inny typ alkaloidów: pirolidyny i pirolizydyny. Mimo to wolimy zachować ostrożność: dokładne oznaczenie Solenopsis to praca dla specjalistów, a gwarantujemy Ci to, co da się zobaczyć, czyli wygląd europejskiej mrówki złodziejki.

Ogromny i niemal niewidoczny rodzaj

Solenopsis należy do podrodziny Myrmicinae, czyli mrówek z dwoma węzełkami w „talii”, a w jej obrębie do plemienia Solenopsidini, według wielkiej filogenezy mrówek z podrodziny Myrmicinae, którą Ward i współpracownicy opublikowali w 2015 roku. To rodzaj rozprzestrzeniony niemal na całym świecie, a większość jego gatunków to złodziejki: mrówki tak małe i tak podziemne, że umykają uwadze nawet wielu entomologów.

Ponad sto lat temu zgrupowano je w osobnym podrodzaju, Diplorhoptrum, i ta nazwa wciąż pojawia się w wielu książkach i na forach. Dziś podrodzajów Solenopsis się nie używa i mówi się po prostu o „mrówkach złodziejkach”. W Europie ich taksonomia wciąż pozostaje otwarta: w 2010 roku Galkowski, Casevitz-Weulersse i Cagniant ponownie opisali S. fugax, wyznaczyli dla niej nowy okaz wzorcowy, neotyp, i zaproponowali, że w Europie i rejonie Morza Śródziemnego istnieją co najmniej cztery odrębne grupy gatunków. To jeden z powodów, dla których sprzedajemy tę kolonię jako Solenopsis sp.

Złodziejki czerwiu: życie tuż przy sąsiedzie

Nazwa „mrówki złodziejki” jest w pełni zasłużona. Najlepiej zbadany gatunek europejski, S. fugax, buduje gniazda w ziemi, często dość głęboko, w szczelinach skał lub pod dużymi kamieniami, i rzadko w odosobnieniu: niemal zawsze obok gniazd znacznie większych mrówek, takich jak Lasius czy Formica. Ze swojego gniazda drążą cieniutkie tunele, które docierają aż do komór z czerwiem sąsiadek. Te tunele są zbyt wąskie, by gospodynie mogły do nich wejść: złodziejki przechodzą, a one nie.

A co tam robią? Zjadają czerw. Robotnice S. fugax żywią się larwami i poczwarkami innych mrówek, które kradną z sąsiednich gniazd. Taki tryb życia, w którym jedna mrówka żyje tuż przy drugiej i kradnie jej pokarm lub czerw, nazywa się lestobiozą, od greckiego słowa oznaczającego „złodzieja”. Ale nie żyją wyłącznie z kradzieży: opiekują się też mszycami korzeniowymi i korzystają z ich spadzi.

Tajne ścieżki i chemiczny repelent

W 1973 roku wielki myrmekolog Bert Hölldobler, jeden z autorów The Ants, zbadał, jak organizowane są te wypady, i odkrył prawdziwe małe arcydzieło strategii chemicznej. Robotnice S. fugax znakują ścieżkami zapachowymi tunele prowadzące do komór z czerwiem sąsiednich gatunków, a feromon, którym werbują towarzyszki, pochodzi z konkretnego gruczołu w odwłoku, gruczołu Dufoura. Dzięki temu zwiadowczyni, która znajdzie sąsiednie gniazdo, może poprowadzić do niego całą wyprawę.

Najbardziej zaskakujące dzieje się podczas grabieży. Gdy złodziejki wchodzą do cudzych komór, uwalniają z gruczołu jadowego substancję bardzo skutecznie i trwale odstraszającą, która uniemożliwia gospodyniom obronę larw. Znacznie większe i silniejsze mrówki wycofują się przed nimi, a złodziejki zabierają czerw bez walki. W 1980 roku Murray Blum, Hölldobler i inni chemicy zidentyfikowali tę broń: jad na bazie alkaloidów, którego złodziejka nie używa do żądlenia, lecz jako prawdziwego ofensywnego „sprayu”. Zatytułowali swoją pracę tak: „Buława z alkaloidowego jadu: ofensywne użycie przez mrówkę złodziejkę”. To jeden z najczęściej cytowanych przykładów tego, jak malutka mrówka może pokonać znacznie większe od siebie chemią zamiast siłą.

Kolonie liczące dziesiątki tysięcy pod Twoimi stopami

To, że są drobniutkie, nie znaczy, że ich kolonie są małe. Kolonie S. fugax mogą być bardzo liczne, do około 100 000 robotnic, i zwykle mają kilka królowych, czyli są poliginiczne. Robotnice nie mają ponadto funkcjonalnych jajników: nie mogą składać jaj, nawet jaj, z których rozwijają się samce, co robią robotnice wielu innych mrówek. Całe rozmnażanie zależy od królowych.

Nowe kolonie powstają na dwa sposoby: przez zakładanie klaustralne, w którym świeżo zapłodniona królowa zamyka się sama i wychowuje pierwsze robotnice z własnych zapasów, albo przez pączkowanie, gdy grupa robotnic z jedną lub kilkoma królowymi oddziela się od gniazda macierzystego i osiedla w pobliżu. Wszystko to udokumentowano u S. fugax; u innych europejskich złodziejek może to wyglądać inaczej, a nad naszą konkretną kolonią nie prowadzono badań.

Loty godowe pod koniec lata

Podczas gdy większość mrówek europejskich wylatuje wiosną lub na początku lata, S. fugax robi to późno. Uskrzydlone królowe i samce są w gnieździe już w sierpniu, a loty godowe odbywają się w ciepłe popołudnia września i października. Wylatują królowe, brunatnoczarne i znacznie większe od robotnic, oraz czarne samce.

To ciekawy kalendarz, bo zostawia świeżo zapłodnioną królową u progu jesieni. Hodowcy, którzy próbowali zakładać kolonie z królowych złapanych po locie, zgodnie twierdzą, że wiele z nich zaczyna składać jaja dopiero po zimie. Dlatego nie sprzedajemy samych królowych, tylko gotowe kolonie z robotnicami i czerwiem.

Olbrzymia królowa wśród malutkich robotnic

Jeśli jest obraz, który definiuje mrówki złodziejki, to obraz ich królowej. U S. fugax robotnice mierzą około 1,5-3,0 mm, a królowa około 6,0-6,5 mm: jest kilka razy dłuższa, z ogromnym, lśniącym gasterem. Ten kontrast wielkości przyciąga uwagę każdego, a w Twoim formikarium zobaczysz go gołym okiem: brązowa królowa otoczona rojem żółtych robotnic tak małych, że na początku trudno nadążyć za nimi wzrokiem.

Ten kontrast ma sens. Robotnice są stworzone do przeciskania się przez cieniutkie tunele i kradzieży czerwiu, więc nie muszą być duże; królowa natomiast to maszyna do składania jaj, która musi utrzymać kolonię liczącą tysiące robotnic. W naturze królowa musi ponadto mieć zapasy, by u progu jesieni samodzielnie założyć nową kolonię.

Od suchych łąk po południe Szwecji

S. fugax żyje w całej Europie, od Morza Śródziemnego po południe Anglii i południe Szwecji, i woli miejsca ciepłe, suche i otwarte, z ubogą roślinnością: pastwiska, nasłonecznione zbocza, pobocza dróg, kamieniste tereny. Tam znajduje to, czego potrzebuje: glebę, która szybko się nagrzewa, i gniazda innych mrówek do okradania.

Jej klimat to klimat dużej części Europy: umiarkowane lub gorące lata i mroźne zimy, podczas których kolonia przechodzi zimowanie (diapauzę), zimowy spoczynek mrówek. Choć powierzchnia jest sucha, gniazdo znajduje się na pewnej głębokości, gdzie gleba zachowuje nieco wilgoci. Dlatego w niewoli potrzebuje wilgotnego gniazda i zimowania jak każda europejska mrówka (patrz „Zimowanie”).

Wielkość i morfologia

Drobniutka mrówka z podrodziny Myrmicinae, z dwoma węzełkami w talii (petiolus i postpetiolus), żądłem i ogromnym dymorfizmem między królową a robotnicami.

  • Robotnice. Drobniutkie i jednej wielkości, bez żołnierzy i majorów. Ciało gładkie i lśniące, z nielicznymi włoskami. Bardzo małe oczy, zredukowane do kilku fasetek: niemal zawsze żyją pod ziemią.
  • Czułki. Jak u całego rodzaju, 10-członowe i zakończone dwuczłonową buławką, dobrze widoczną na zdjęciach: ostatni człon jest długi i zgrubiały.
  • Ubarwienie naszych kolonii. Robotnice bladożółte, niemal przezroczyste, z nieco jaśniejszym i lśniącym gasterem; królowa rdzawobrązowa, z rdzawą głową i tułowiem oraz ciemnobrązowym, dużym i lśniącym gasterem, z dobrze rozwiniętymi oczami.
  • Królowa. Kilka razy dłuższa od robotnic, z masywnym tułowiem typowym dla uskrzydlonej królowej, która po locie godowym straciła skrzydła.
  • Samce. U S. fugax czarne i mniejsze od królowej.

Dlaczego nie możemy podać gatunku? Europejskie Solenopsis z grupy złodziejek różnią się szczegółami widocznymi tylko pod mikroskopem: proporcjami głowy, kształtem petiolusa, owłosieniem tułowia, a bardzo często wielkością i kolorem królowych. Królowa S. fugax jest opisywana jako brunatnoczarna, podczas gdy królowa z naszych kolonii jest raczej rdzawobrązowa, a w rejonie Morza Śródziemnego występują grupy gatunków z mniejszymi królowymi. Dlatego traktujemy S. fugax jako gatunek referencyjny dla biologii, nie twierdząc, że to właśnie nasza.

Przybliżone wymiary

  • Robotnice: 1,5-3,0 mm (S. fugax); w grupie złodziejek zwykle poniżej 2 mm
  • Królowa: 6,0-6,5 mm (S. fugax)
  • Samiec: 4,0-4,8 mm (S. fugax)

Wymiary pochodzą z literatury o S. fugax zebranej przez Bees, Wasps & Ants Recording Society (BWARS) na podstawie Collingwooda (1979). Nie ma opublikowanych wymiarów naszej konkretnej kolonii: traktuj je jako orientacyjne dla całej grupy.

Hodowla w niewoli

Poziom trudności: 4/5 – Zaawansowany

Mrówki złodziejki nie są trudne ze względu na charakter, dietę ani klimat: są trudne ze względu na swój rozmiar. Robotnica mniejsza niż 2 mm przejdzie przez źle zamkniętą uszczelkę, szparę w pokrywie czy zwykłą siatkę wentylacyjną. Dlatego zaliczamy ją do poziomu zaawansowanego:

  • Ucieczki. To największe wyzwanie. Trzeba sprawdzić każdą uszczelkę, każdy korek i każde połączenie oraz użyć bardzo drobnej siatki. Europejskie sklepy, które ją sprzedają, zgodnie podkreślają, że wymaga szczególnej ochrony przed ucieczkami.
  • Wilgotność. Żyją pod ziemią, w glebie z odrobiną wilgoci. Małe kolonie szybko się odwadniają, a dopuszczenie do ich wyschnięcia to poważny błąd.
  • Obserwacja. Są tak małe, że lupa ręczna staje się Twoją najlepszą przyjaciółką, a Ty musisz nauczyć się rozpoznawać, czy czerw rośnie i czy kolonia je.
  • Precyzyjne karmienie. Jedzą głównie białko, ale w malutkich kawałkach; duża, niepokrojona ofiara na niewiele im się przyda i zgnije.

I naprawdę warto. To jedna z najciekawszych mrówek Europy: ogromna królowa wśród malutkich robotnic, kolonie, które mogą stać się bardzo liczne, i historia naturalna pełna tajnych tuneli, kradzieży czerwiu i broni chemicznej. Z dobrym zabezpieczeniem przed ucieczkami to gatunek, który daje mnóstwo satysfakcji.

Zalecane parametry

  • Temperatura gniazda: 22-26 °C w sezonie aktywności. Europejscy hodowcy i sklepy, które ją utrzymują, podają zakresy około 21-28 °C.
  • Arena: może być nieco cieplejsza, do około 28 °C, żeby kolonia mogła wybierać.
  • Wilgotność: wilgotne gniazdo z gradientem: jedna część bardziej wilgotna, druga bardziej sucha. Arena bardziej sucha.
  • Woda: zawsze dostępna, w probówce z wodą i watą na arenie, oprócz wody zatrzymywanej przez gips gniazda.
  • Światło: wystarczy zostawić ciemną strefę w gnieździe i oświetloną arenę.
  • Zimowanie: 4-5 miesięcy w 5-10 °C podczas naszej zimy.

Zalecane formikarium

W Antomas zalecamy gniazdo gipsowe, które zatrzymuje wilgoć, i to w najmniejszym rozmiarze: kolonia drobniutkich robotnic gubi się w dużym gnieździe, nie jest w stanie go bronić ani utrzymać w czystości, a zbędne komory zapełniają się resztkami i pleśnią. Naszym wyborem jest Qbik Wild One P 1C od Anthouse:

Gdy kolonia urośnie i zapełni gniazdo, rozbuduj je o kolejny moduł z tej samej serii. Uzupełnij zestaw o te elementy:

  • Sprawdzone uszczelki i korki, jeden po drugim, zanim wpuścisz kolonię.
  • Wentylacja z bardzo drobną siatką: zwykła siatka to otwarte drzwi dla robotnicy o długości 1,5 mm.
  • Bariera przeciw ucieczkom na arenie (patrz „Ucieczki i bariery”).
  • Trochę piasku lub drobnej ziemi na arenie: lubią kopać i się chować.
  • Woda zawsze dostępna w probówce z watą oraz małe poidełko na cukier.

Przyjazd, przeprowadzka i rozwój

W Antomas sprzedajemy ten gatunek jako królową z 15-30 robotnicami i czerwiem: kolonię, która już się rozwija, a nie samą królową. Po odebraniu przesyłki pozwól jej odpocząć w spokojnym, ciemnym miejscu, w 22-26 °C, i sprawdź, czy w jej pojemniku jest woda. Nie przenoś jej do gniazda zaraz po przyjeździe: daj jej dzień lub dwa, żeby się uspokoiła.

Gdy przyjdzie pora przenieść ją do formikarium, w Antomas robimy to przez wysypanie: otwieramy probówkę na arenie, przy wejściu do gniazda, i delikatnie wysypujemy królową, robotnice i czerw, pomagając maruderkom bardzo cienkim pędzelkiem. Przy tym gatunku trzy rady:

  • Pracuj nad jasną tacą, żeby widzieć każdą uciekającą robotnicę: na ciemnym stole są niemal niewidoczne.
  • Przygotuj wszystko wcześniej: zwilżone gniazdo, gotową barierę i pokrywę pod ręką.
  • Zamknij, gdy tylko skończysz, i zaciemnij strefę gniazda, żeby od razu je zajęły.

Jak rośnie? Przy dużej ilości białka i dobrej temperaturze kolonie złodziejek mogą dobrze rosnąć, ale tempo w dużej mierze zależy od gatunku i pory roku. Nie ma opublikowanych danych o naszej kolonii, więc nie podamy Ci zmyślonych liczb. Wiemy natomiast, że kolonia rośnie tym bardziej, im więcej białka dostaje, i że królowa ogranicza składanie jaj jesienią, przed zimowaniem. Jeśli interesuje Cię biologia jej zakładania: u S. fugax jest klaustralne, królowa zamyka się sama i wychowuje pierwsze robotnice z własnych zapasów, albo odbywa się przez pączkowanie, gdy część kolonii oddziela się razem z królowymi. Z naszą kolonią omijasz ten etap, który jest najbardziej delikatny.

Karmienie

Białko: podstawa diety. W naturze złodziejki żyją w dużej mierze z czerwiu innych mrówek, więc ich napędem jest białko. Taka jest filozofia Antomas: jeśli codziennie dbasz o formikarium i usuwasz resztki, lepiej przekarmiać, bo kolonia rozumie, że ma więcej zasobów, i rośnie szybciej i liczniej. Jeśli nie będziesz w stanie często sprzątać, lepiej nie przekarmiać: nadmiar jedzenia gnije i sprowadza pleśń i roztocza. Zmieniaj rodzaj owada z tygodnia na tydzień, żeby nie jadły ciągle tego samego, i podawaj go pokrojonego na malutkie kawałki lub rozciętego, żeby mogły dostać się do środka:

  • Termofilka, Thermobia domestica, mała i miękka ofiara, idealna dla kolonii drobniutkich mrówek.
  • Małe świerszcze i świeżo wyklute karaczany runner, pokrojone.
  • Drosophila, czyli muszka owocowa, w całości.
  • Rozcięte larwy mącznika, dzięki czemu mają miękką część w zasięgu.

Cukier jako uzupełnienie. W naturze korzystają też ze spadzi mszyc korzeniowych. Urozmaicaj cukry: w Antomas polecamy nektar Blue Sugar od Anthouse 4-5 razy w tygodniu i inny płyn z cukrem lub nektar 1-2 razy w tygodniu. Możesz też dodać do nektaru trochę białka. Podawaj je zawsze w poidełku, nigdy na wacie, bo wata pleśnieje i szybko psuje płyn. Dla tak małych mrówek użyj małego poidełka albo kropli na gładkiej powierzchni, gdzie będzie „rozlana” i dostępna, a mrówki się w niej nie utopią, i wymieniaj ją, zanim zacznie fermentować.

Woda: zawsze, w probówce z watą na arenie. Przy tak małych mrówkach odwodnienie to poważne ryzyko.

Zimowanie

To mrówka europejska i potrzebuje zimowego spoczynku. W Antomas zalecamy zimowanie (diapauzę) przez 4-5 miesięcy w 5-10 °C, na przykład od listopada do marca. Niektóre europejskie sklepy trzymają ją zimą w około 15 °C; to łagodniejsza alternatywa, ale wolimy zakres typowy dla gatunków z jej klimatu.

  • Obniżaj temperaturę stopniowo, przez tydzień lub dwa, i tak samo podnoś ją na koniec.
  • Podczas zimowania: gniazdo z odrobiną wilgoci, woda zawsze dostępna i mało jedzenia albo wcale. Niepokój kolonię jak najmniej.
  • Na koniec wróć do białka, gdy tylko zobaczysz aktywność i czerw.

Zachowanie w niewoli

Podziemne. Spędzają niemal cały czas w gnieździe albo zakopane w piasku na arenie; wychodzą po jedzenie, ale nie spodziewaj się kolumn robotnic na widoku. Przez lupę zobaczysz, jak rozbierają na części ofiary znacznie większe od siebie.

Dyskretne i zespołowe. Ich siłą jest liczebność: wiele małych robotnic pracuje razem nad tą samą ofiarą.

Obserwuj bez obaw. W Antomas uważamy, że mrówki są po to, by się nimi cieszyć, obserwować je i uczyć się od nich, a nie trzymać je w ukryciu. Wystarczy zostawić im ciemną strefę w gnieździe i oświetloną arenę, a obserwować je delikatnie, ingerując i stresując je jak najmniej.

Sygnały alarmowe:

  • Martwe robotnice lub suche gniazdo: brakuje wilgoci.
  • Pleśń lub roztocza: za dużo wilgoci albo zapomniane resztki.
  • Czerw, który nie rośnie w sezonie aktywności: prawie zawsze brakuje białka.
  • Robotnice poza formikarium: jest jakaś szczelina; znajdź ją od razu.

Ucieczki i bariery

Przy tym gatunku bariera chemiczna to tylko druga linia obrony: pierwsza to brak choćby jednej szczeliny.

  • Szczelnie przylegająca pokrywa oraz uszczelki, korki i rurki bez luzów.
  • Bardzo drobna siatka wentylacyjna albo wentylacja przez otworki, przez które nie przejdzie robotnica o długości 1,5 mm.
  • Bariera z PTFE (Fluon) w górnej części ścian areny, cienka i ciągła. Odnawiaj ją, gdy zauważysz, że się ściera.
  • Nic, co mogłoby posłużyć za most do bariery.
  • Ostrożnie przy otwieraniu: otwieraj tylko tyle, ile trzeba, pracuj nad jasną tacą i zamknij po skończeniu.

Obsługa i bezpieczeństwo

Mają żądło, jak wszystkie Solenopsis, ale żądło tak małych robotnic nie ma nic wspólnego z żądłem mrówek ognistych i nie znamy żadnego udokumentowanego przypadku poważnych użądleń ludzi przez europejskie mrówki złodziejki. Mimo to zawsze obchodź się z nimi za pomocą narzędzi entomologicznych (bardzo cienkiego pędzelka), a nie rękami. Nie łącz różnych kolonii i nie trzymaj ich z innymi gatunkami: pamiętaj, że w naturze kradną czerw sąsiadkom. I, jak w przypadku każdego gatunku, nigdy ich nie wypuszczaj.

Czego nie robić

  • Urządzać formikarium z luźnymi uszczelkami, nieszczelną pokrywą lub zwykłą siatką wentylacyjną.
  • Dopuszczać do wyschnięcia gniazda.
  • Używać dużego gniazda dla małej kolonii.
  • Podawać całych, dużych ofiar bez pokrojenia albo zostawiać nieposprzątane resztki.
  • Podawać płynów z cukrem na wacie.
  • Dawać ciągle tego samego owada.
  • Pomijać zimowania.
  • Łączyć różnych kolonii lub trzymać ich z innymi gatunkami mrówek.
  • Brać ich do rąk.

Źródła naukowe

Ten poradnik powstał na podstawie literatury naukowej o mrówkach złodziejkach z rodzaju Solenopsis, zwłaszcza o S. fugax, o inwazyjnych mrówkach ognistych i ich statusie prawnym w Unii Europejskiej, a także na podstawie doświadczenia Antomas i innych hodowców. Główne źródła:

  1. Hölldobler, B. (1973). Chemische Strategie beim Nahrungserwerb der Diebsameise (Solenopsis fugax Latr.) und der Pharaoameise (Monomorium pharaonis L.). Oecologia 11: 371–380. doi:10.1007/BF00345705
  2. Blum, M. S., Jones, T. H., Hölldobler, B., Fales, H. M. & Jaouni, T. (1980). Alkaloidal venom mace: offensive use by a thief ant. Naturwissenschaften 67: 144–145. doi:10.1007/BF01073620
  3. Jones, T. H., Blum, M. S. & Fales, H. M. (1982). Ant venom alkaloids from Solenopsis and Monomorium species. Tetrahedron 38: 1949–1958. doi:10.1016/0040-4020(82)80044-6
  4. Ward, P. S., Brady, S. G., Fisher, B. L. & Schultz, T. R. (2015). The evolution of myrmicine ants: phylogeny and biogeography of a hyperdiverse ant clade (Hymenoptera: Formicidae). Systematic Entomology 40: 61–81. doi:10.1111/syen.12090
  5. Tschinkel, W. R. (1988). Colony growth and the ontogeny of worker polymorphism in the fire ant, Solenopsis invicta. Behavioral Ecology and Sociobiology 22: 103–115. doi:10.1007/BF00303545
  6. Ascunce, M. S. et al. (2011). Global invasion history of the fire ant Solenopsis invicta. Science 331: 1066–1068. doi:10.1126/science.1198734
  7. Menchetti, M. et al. (2023). The invasive ant Solenopsis invicta is established in Europe. Current Biology 33: R896–R897. doi:10.1016/j.cub.2023.07.036
  8. EFSA Panel on Plant Health (Bragard, C. et al.) (2023). Pest categorisation of Solenopsis invicta. EFSA Journal 21(5). doi:10.2903/j.efsa.2023.7998
  9. Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2022/1203 z dnia 12 lipca 2022 r. zmieniające rozporządzenie wykonawcze (UE) 2016/1141 w celu aktualizacji wykazu inwazyjnych gatunków obcych stwarzających zagrożenie dla Unii. EUR-Lex
  10. Galkowski, C., Casevitz-Weulersse, J. & Cagniant, H. (2010). Redescription de Solenopsis fugax (Latreille, 1798) et notes sur les Solenopsis de France (Hymenoptera, Formicidae). Revue française d'Entomologie (N. S.) 32: 151–163.
  11. Bees, Wasps & Ants Recording Society (BWARS). Solenopsis fugax, opis gatunku (biologia, wymiary według Collingwooda, 1979, i gniazdowanie według Seiferta, 1996). bwars.com
Poziom trudności
Doświadczony
Brak opinii
Komentarze (0)
Na razie nie dodano żadnej recenzji.

16 innych produktów w tej samej kategorii:

Klienci którzy zakupili ten produkt kupili również:

Klienci którzy zakupili ten produkt kupili również: