Camponotus albocinctus: królowa i robotnice – prawdziwe zdjęcie Antomas
Camponotus albocinctus: królowa i robotnice – prawdziwe zdjęcie Antomas

Camponotus albocinctus

Obecnie brak na stanie
149,99 €
Brutto

Mała, rzadka i spektakularna: Camponotus albocinctus to mrówka z Azji Południowo-Wschodniej, której łacińska nazwa oznacza „przepasana bielą”. Majory o rudawej głowie, ściętej jak u mrówek-odźwiernych, i czarny gaster otoczony jasnymi pierścieniami czynią z niej jedną z najpiękniejszych Camponotus, jakie istnieją. Opisana w 1905 roku jako Colobopsis, daleka kuzynka eksplodujących mrówek, prawie nigdy nie trafiła do formikarium. Tropikalna i bez zimowania: stabilne ciepło, zrównoważona wilgotność, cukier zawsze pod ręką i dużo białka. Kolonie z królową, z pełnym poradnikiem hodowli. Wysyłka do całej Europy z gwarancją żywej dostawy.


 

Poziom trudności: 4/5 – Zaawansowany

Mały klejnot z Azji Południowo-Wschodniej: gmachówka Camponotus z podrodzaju Myrmamblys, z robotnicami o długości 5-6 mm, majorami o rudawej, ściętej z przodu głowie i czarnym gasterem „przepasanym bielą” – właśnie to oznacza jej nazwa. W hodowlach widuje się ją bardzo rzadko. Kolonie z królową i 30-50 robotnicami z czerwiem. Tropikalna i bez zimowania (diapauzy): gniazdo w 24-28 °C przez cały rok, umiarkowana wilgotność ze strefą wilgotną i suchą, cukier zawsze dostępny i dużo urozmaiconego białka. QBIK ONE na start i QBIK DUO na dalszy rozwój. Wspinają się, a minory są małe i szybkie: bariera z oleju i dobrze dopasowana pokrywa.

Camponotus albocinctus (Ashmead, 1905) to mała, efektowna gmachówka, opisana ponad sto lat temu na podstawie kilku okazów zebranych w Manili, na filipińskiej wyspie Luzon. Jej łacińska nazwa mówi wszystko: „przepasana bielą”, od cienkich jasnych pasków, które otaczają jej czarny gaster jak pierścienie. Duże robotnice, majory, mają do tego rudawą głowę, kwadratową i jakby ściętą skośnie z przodu, przypominającą głowę mrówek-odźwiernych.

To jeden z tych gatunków, których prawie nikt nie zna: nie ma nazwy zwyczajowej, nie znaleźliśmy żadnego poradnika hodowli ani żadnego dziennika hodowcy poświęconego tej mrówce, a w nauce pojawia się niemal wyłącznie w opisie oryginalnym, w katalogach i w jednej rewizji mrówek Filipin. Dlatego zawsze oddzielamy to, co udokumentowano dla C. albocinctus, to, co wiadomo o jej podrodzaju i rodzaju, oraz to, co polecamy w Antomas na podstawie naszego doświadczenia z tropikalnymi Camponotus z Azji.

Biologia

Opisana jako mrówka-odźwierna: nazwa z historią

Opisał ją amerykański entomolog William H. Ashmead w 1905 roku, w artykule o nowych błonkówkach z Filipin, pod nazwą Colobopsis albocincta. Materiał typowy, robotnice i jedna samica, jest przechowywany w Narodowym Muzeum Historii Naturalnej Stanów Zjednoczonych (Smithsonian), a zebrał go w Manili duchowny, ojciec Robert Brown.

Dlaczego Colobopsis? Bo Ashmead zwrócił uwagę na głowę, „podłużnie kwadratową, skośnie ściętą z przodu”, i porównał ją z głową Colobopsis corallina. Colobopsis to słynne mrówki-odźwierne, których majory mają płasko ściętą głowę, niczym korek, służącą do zamykania wejścia do gniazda w gałęzi. Wówczas traktowano je jako grupę w obrębie Camponotus: w 1919 roku William M. Wheeler przeniósł gatunek do Camponotus, a w 1925 roku Carlo Emery umieścił go w podrodzaju Myrmamblys, gdzie pozostawił go Barry Bolton w swoim światowym katalogu.

W 2016 roku filogeneza molekularna mrówek z podrodziny Formicinae autorstwa Warda, Blaimer i Fishera wykazała, że Colobopsis to odrębna linia, i przywróciła jej rangę rodzaju. C. albocinctus pozostała w Camponotus: jej podobieństwo do mrówek-odźwiernych to konwergencja kształtu, a nie pokrewieństwo. Dziś jest to ważny gatunek, bez znanych synonimów i podgatunków.

„Przepasana bielą”: co oznacza jej nazwa

Albocinctus pochodzi od łacińskiego albus, „biały”, i cinctus, „przepasany” lub „otoczony”. Ashmead nie wyjaśnił nazwy, ale jego opis nie pozostawia wątpliwości: u robotnicy tylne krawędzie pierwszych czterech segmentów gastra, prawie cały ostatni segment i spód odwłoka są białe. W efekcie czarny gaster otaczają jasne pierścienie, które u żywych mrówek wyglądają na białawe lub złotawokremowe, zależnie od światła i od tego, jak bardzo gaster jest wypełniony.

Ciekawe jest to, że królowa nie nosi tego samego „munduru”. Według opisu oryginalnego ma czarną głowę i tułów, a na gasterze zamiast pełnych pasków białe plamy pośrodku i w narożnikach dwóch pierwszych segmentów oraz biały brzeg na trzecim: robotnice w pierścienie, królowa w kropki.

Mrówka z Luzonu… a może i z Nowej Gwinei

Dane o rozmieszczeniu C. albocinctus są skąpe i trzeba je czytać ostrożnie. Światowy katalog mrówek prowadzony przez Barry’ego Boltona notuje ją wyłącznie z Filipin, z wyspy Luzon, gdzie leży jej miejsce typowe. Rewizja rodzajów mrówek Filipin autorstwa Generala i Alperta (2012), zawierająca listę wszystkich gatunków i wysp, na których je znaleziono, również podaje ją tylko z Luzonu. AntWiki dodaje Nową Gwineę, ale nie znaleźliśmy żadnego opublikowanego okazu, który by to potwierdzał, więc traktujemy tę informację jako wątpliwą.

Czy to znaczy, że żyje tylko na Luzonie? Niekoniecznie. Mrówki Filipin są bardzo słabo zbadane: według tej samej rewizji na Luzonie odnotowano co najmniej 265 gatunków, a na Mindanao, wyspie niemal tej samej wielkości, tylko 99 – po prostu dlatego, że prowadzono tam znacznie mniej odłowów. Jasny jest natomiast rodzaj środowiska: tropikalny archipelag, który biolodzy uznają za jeden z najbardziej zagrożonych gorących punktów bioróżnorodności na Ziemi, z ogromną liczbą gatunków endemicznych. Kolonie, które sprzedajemy w Antomas, pochodzą z Azji Południowo-Wschodniej.

Camponotus, która jest twarzą rodzaju na Filipinach

Jest pewien szczegół, który uwielbiamy. W swojej rewizji z 2012 roku General i Alpert zilustrowali każdy z 92 rodzajów mrówek Filipin zdjęciami reprezentatywnego gatunku, a dla Camponotus wybrali robotnicę major C. albocinctus. Dla myrmekologów pracujących na miejscu ta mała mrówka o rudawej głowie jest dosłownie twarzą rodzaju.

Rewizja opisuje filipińskie Camponotus jako rodzaj „bardzo potrzebujący rewizji taksonomicznej”, z 28 znanymi gatunkami, „prawdopodobnie jedynie ułamkiem całości”, o robotnicach dymorficznych lub polimorficznych, gniazdujących w drewnie, i wyjaśnia, jak je znaleźć: rozłupując zagłębienia w żywym drewnie lub w martwych gałązkach i szukając robotnic na liściach, na pniach i w koronach drzew. Nie ma żadnej opublikowanej obserwacji gniazda C. albocinctus, ale jej wielkość, podrodzaj i głowa pasują do mrówki żyjącej w gałązkach i zagłębieniach drewna.

Ciepło przez cały rok i deszcze monsunowe

Niziny Luzonu mają klimat tropikalny monsunowy: przez cały rok jest ciepło, ze średnimi miesięcznymi około 26-29 °C, a pory roku wyznacza nie zimno, lecz deszcz. W ogólnym zarysie rok dzieli się tak:

  • Pora sucha i nieco chłodniejsza (grudzień-luty): noce około 20-23 °C – to, co najbardziej przypomina „zimę”.
  • Pora sucha i gorąca (marzec-maj): najgorętsze miesiące.
  • Pora deszczowa (czerwiec-październik): niemal codzienne deszcze monsunowe i tajfuny.

Dzień trwa w ciągu roku od około 11 do 13 godzin. Dla hodowli wniosek jest prosty: C. albocinctus nie ma zimy i nie przechodzi zimowania (diapauzy). Potrzebuje stabilnego ciepła przez cały rok i odrobiny wilgoci, ale nie bagna (zob. „Wilgotność: strefa wilgotna i strefa sucha”).

Myrmamblys: małe, dymorficzne i bardzo słabo poznane

Myrmamblys to jeden z wielu podrodzajów, na które dzieli się Camponotus – najbogatszy w gatunki rodzaj mrówek na świecie, liczący ponad tysiąc pięćset gatunków. Skupia Camponotus małe, głównie z tropików Starego Świata, o wyraźnie dymorficznej kaście robotnic: małe, zwinne minory i majory z dużą głową, często ze spłaszczonym lub ściętym przodem głowy. Tak właśnie wygląda C. albocinctus.

O samym podrodzaju wiadomo niewiele. W 2018 roku Herbert Zettel i współpracownicy opisali z Filipin i Azji Południowo-Wschodniej grupę inquilinus w obrębie Myrmamblys, której minory łudząco przypominają Colobopsis i były znajdowane w ich gniazdach, co sugeruje jakąś formę współżycia lub mimikry. C. albocinctus nie należy do tej grupy, ale ten przykład pokazuje, ile niespodzianek kryją te małe Camponotus.

Trzeba jednak pamiętać, że badania filogenomiczne Formicinae wykazały, iż wiele klasycznych podziałów Camponotus słabo odzwierciedla rzeczywiste pokrewieństwo: Myrmamblys to na razie najlepsza dostępna etykieta, a nie ostateczna prawda.

Dalekie kuzynki eksplodujących mrówek

Skoro C. albocinctus narodziła się w nauce jako Colobopsis, warto opowiedzieć, co potrafią niektóre jej „kuzynki z nazwy”. W lasach deszczowych Borneo żyje Colobopsis explodens, opisana w 2018 roku przez Laciny, Zettela i współpracowników jako gatunek modelowy eksplodujących mrówek: w obliczu wroga jej minory kurczą gaster, aż pęka ściana ciała, i uwalniają żółtą, lepką i toksyczną wydzielinę. Robotnica ginie, ale napastnik zostaje sklejony lub otruty. Żeby było jasne: C. albocinctus nie eksploduje. Nie jest bliską krewną tych Colobopsis, a jej obrona to obrona każdej Camponotus: ugryzienia i kwas mrówkowy.

Dwie kasty, dwa projekty: minory i majory

Jak przystało na Myrmamblys, C. albocinctus ma dwa bardzo różne typy robotnic. Minory są małe, ciemne i szybkie i zajmują się głównie zdobywaniem pożywienia. Majory są masywniejsze, mają dużą rudawą głowę, kwadratową i skośnie ściętą z przodu, oraz szerokie, koralowoczerwone żuwaczki z pięcioma zębami, dokładnie tak, jak opisał je Ashmead.

To nie dwa rozmiary tej samej mrówki, lecz dwa „projekty”. Badanie Laciny i współpracowników z 2019 roku, obejmujące 14 gatunków Camponotus i Colobopsis, pokazało to wyraźnie: minory mają małą głowę oraz długie nogi i czułki, ciało stworzone do pokonywania dystansów; majory – powiększoną głowę do obrony i krótkie, grube odnóża. E. O. Wilson wyjaśnił w klasycznej pracy z 1953 roku, jak powstaje ten dymorfizm: rozmiary pośrednie stopniowo zanikają, aż zostają dwie wyraźnie oddzielone kasty.

Do czego C. albocinctus używa swojej skośnie ściętej głowy? Nie ma żadnej opublikowanej obserwacji. Sądząc po kształcie, rozsądnie jest przypuszczać, że służy do obrony lub blokowania wąskich wejść do gniazda, jak u Colobopsis, ale to nasza hipoteza, a nie fakt.

Kwas mrówkowy: broń i środek dezynfekujący

Jak wszystkie Formicinae, C. albocinctus nie ma żądła. Jej bronią chemiczną jest kwas mrówkowy, który wytwarza w gruczole jadowym i wyrzuca przez acidoporus, mały otwór na końcu gastra.

Ale kwas to nie tylko broń. W 2020 roku wykazano, że Formicinae połykają własny jad: podczas czyszczenia przykładają acidoporus do aparatu gębowego i pobierają kilka kropel kwasu, które utrzymują silnie kwaśne środowisko w wolu – „żołądku społecznym”, w którym przechowują pokarm dzielony z innymi. W ten sposób odfiltrowują drobnoustroje z pożywienia. Badano to u Camponotus floridanus i innych Formicinae, nie u C. albocinctus, ale to cecha całej podrodziny.

Blochmannia: wewnętrzna fabryka aminokwasów

Wszystkie zbadane Camponotus noszą w sobie bakterię symbiotyczną, Blochmannia, która żyje w wyspecjalizowanych komórkach jelita środkowego i w jajnikach królowej i przechodzi z matki na córki przez jaja. Wytwarza prawie wszystkie aminokwasy egzogenne, których mrówka nie potrafi sama wyprodukować: w doświadczeniu z C. floridanus robotnice pozbawione bakterii i karmione dietą ubogą w aminokwasy wychowały znacznie mniej czerwiu. A badanie opublikowane w Nature w 2020 roku pokazało, że zarodek mrówki włącza bakterię we własny rozwój, jak kolejną część swojego ciała. Dlatego Camponotus dobrze sobie radzą na tak słodkiej diecie jak spadź. Ale to nie wymówka, by oszczędzać na białku: larwy potrzebują owadów, żeby rosnąć, a im więcej białka dostaje kolonia, tym szybciej i lepiej się rozwija (zob. „Karmienie”).

Królowa na wiele lat

Nikt nie zmierzył, jak długo żyje królowa C. albocinctus, ale rodzaj ma imponujące rekordy: Caryl i Edna Haskinsowie utrzymywali w swoim laboratorium królową australijskiej Camponotus, która żyła 23,2 roku i wychowała od 5000 do 7000 robotnic. Mały gatunek tropikalny nie musi żyć tak długo, ale przy dobrej opiece królowa Camponotus jest towarzyszką na wiele lat.

Wielkość i morfologia

Mała Camponotus o wyraźnie dymorficznych robotnicach, bez żądła i o bardzo charakterystycznym ubarwieniu. Oto co mówi oryginalny opis Ashmeada (1905), jedyny opublikowany opis gatunku:

  • Głowa robotnicy. Rdzawa lub rudawa, z ciemną plamą na czole; podłużnie kwadratowa i skośnie ścięta z przodu, z oczami osadzonymi daleko z tyłu, w tylnej jednej trzeciej boków głowy.
  • Żuwaczki. Szerokie, koralowoczerwone, z pięcioma ciemnymi zębami.
  • Tułów. Przedtułów rudawy; reszta czarna lub czarnobrązowa.
  • Nogi. W większości rudawe, z białymi biodrami, krętarzami i ostrogami goleni oraz ciemnymi stopami środkowej i tylnej pary nóg.
  • Gaster. Czarny, matowy lub prawie matowy, z białymi tylnymi krawędziami pierwszych czterech segmentów; prawie cały ostatni segment i spód również białe: to „pasy”, od których wzięła się nazwa.
  • Rzeźba i petiolus. Głowa i tułów drobno punktowane, o skórzastym wyglądzie, z rozproszonymi sterczącymi włoskami; petiolus w kształcie łuski, dwa razy wyższy niż długi.
  • Królowa. Nieco masywniejsza od robotnicy; głowa i tułów czarne i matowe, nogi prawie czarne, a gaster z białymi plamami zamiast pełnych pasków (zob. „«Przepasana bielą»: co oznacza jej nazwa”). Skrzydła przezroczyste lub lekko przydymione, z żółtawymi żyłkami.
  • Samiec. Brak opublikowanego opisu.

Ashmead nie rozróżniał minorów i majorów, a jego opis dotyczy głównie robotnic z rudawą głową. W koloniach minory są mniejsze i znacznie ciemniejsze, prawie czarne; majory to te z dużą, rudawą i ściętą głową, jak widać na zdjęciu w naszej karcie produktu. Połączenie rudawej ściętej głowy, ciemnego tułowia i czarnego gastra z białymi pierścieniami bardzo rzuca się w oczy, ale filipińskie Camponotus są tak słabo zrewidowane, że pewne oznaczenie wymaga porównania z opisem oryginalnym.

Przybliżone wymiary

  • Robotnice: 5-6 mm długości (Ashmead, 1905)
  • Królowa (uskrzydlona samica): 6,25 mm (Ashmead, 1905)
  • Minory i majory osobno: brak opublikowanych pomiarów
  • Samiec: brak opublikowanych pomiarów

To jedyne istniejące pomiary naukowe, wykonane na kilku okazach muzealnych. Co ważne dla hodowli: to mała Camponotus, z królową ledwie większą od swoich największych robotnic. Minory przechodzą przez bardzo małe szczeliny, a formikarium powinno mieć korytarze średniej wielkości, nie duże.

Hodowla w niewoli

Poziom trudności: 4/5 – Zaawansowany

W Antomas klasyfikujemy ją jako gatunek dla zaawansowanych, ponieważ łączy kilka rzeczy, które wymagają doświadczenia:

  • Stabilne ciepło przez cały rok: 24-28 °C także podczas naszej zimy.
  • Zrównoważona wilgotność: strefa wilgotna i strefa sucha, a obie trzeba kontrolować.
  • Małe i szybkie: minory wykorzystują każdą szczelinę; bariery muszą być bez zarzutu.
  • Prawie brak informacji: nie ma opublikowanych doświadczeń hodowców, więc trzeba dużo obserwować i dostosowywać warunki.
  • Umiarkowany wzrost: nie tworzy kolonii rosnących lawinowo; trzeba uzbroić się w cierpliwość.

I naprawdę warto. To jedna z najpiękniejszych Camponotus, jakie możesz hodować, dzięki kontrastowi między rudawymi majorami, ciemnymi minorami i jasnymi pierścieniami na gasterze, a do tego bardzo rzadko spotykana w hodowlach. Co więcej, sprzedajemy ją jako kolonię z królową i 30-50 robotnicami z czerwiem: omija Cię zakładanie kolonii, najdelikatniejszy etap.

Zalecane parametry

  • Temperatura gniazda: 24-28 °C przez cały rok, z lekkim gradientem, aby kolonia mogła wybierać.
  • Arena: w ciepłej temperaturze pokojowej, 22-28 °C.
  • Wilgotność: umiarkowana, ze strefą wilgotną i drugą, bardziej suchą, wewnątrz gniazda (zob. „Wilgotność: strefa wilgotna i strefa sucha”). Arena sucha.
  • Woda: zawsze dostępna, w probówce z wodą i watą na arenie.
  • Światło: strefa gniazda w ciemności, a arena oświetlona, z normalnym cyklem dnia i nocy trwającym około 12 godzin.
  • Zimowanie (diapauza): brak (zob. „Bez zimowania (diapauzy)”).

Unikaj bezpośredniego słońca i kaloryferów; jeśli w Twoim domu robi się chłodno, użyj kabla grzewczego z boku gniazda, z termostatem.

Wilgotność: strefa wilgotna i strefa sucha

To klucz do całego zestawu. W drewnie i roślinności są miejsca bardziej wilgotne i bardziej suche, a kolonia korzysta z nich zależnie od czerwiu: jaja i małe larwy lubią trochę wilgoci, a poczwarki lepiej znoszą suche warunki. W formikarium musisz dać jej taką możliwość wyboru:

  • Jeden punktowy wilgotny obszar na jednym końcu gniazda: podłączona probówka z wodą lub zbiornik, zależnie od modelu.
  • Reszta gniazda bardziej sucha, bez kondensacji na ściankach.
  • Obserwuj, gdzie układają czerw. Jeśli cały czerw jest stłoczony przy wodzie, gniazdo jest zbyt suche; jeśli odsuwają go od wody, a na ściankach widzisz krople, wilgoci jest za dużo.

Unikaj obu skrajności: przemoczone gniazdo to kondensacja, pleśń i roztocza, a mała tropikalna kolonia, która się odwadnia, bardzo szybko słabnie. Dopuszczenie do braku wody to poważny błąd.

Zalecane formikarium

Dla małej, nadrzewnej Camponotus w Antomas polecamy modułowe formikaria Anthouse z serii Alpha, raczej suche i z wilgotnością kontrolowaną w jednym punkcie. Na start QBIK ONE z korytarzami średniej wielkości, odpowiedni dla kolonii liczącej 30-50 robotnic:

Gdy kolonia urośnie, QBIK DUO z tej samej serii albo kolejne połączone moduły. Dzięki modułowej budowie możesz rozbudowywać formikarium w miarę potrzeb kolonii:

Jeśli wolisz gniazdo gipsowe z bardzo kontrolowaną wilgotnością, dobrą alternatywą jest Qbik Wild Duo P 2C Hybrid: zbiornik oddzielony od korytarzy przekazuje wilgoć przez siatkę, dzięki czemu możesz utrzymywać jedną komorę bardziej wilgotną, a drugą bardziej suchą:

Nie przesadzaj z wielkością: w ogromnym gnieździe nadmiarowe komory kończą jako śmietniki. Na arenie umieść gałązki lub korę, żeby mogły się wspinać, tak by nic nie tworzyło mostu do bariery, a także probówkę z wodą i poidełko.

Przyjazd i przeprowadzka

Po otrzymaniu kolonii pozwól jej odpocząć kilka godzin w ciemnym miejscu, w 24-28 °C, i sprawdź, czy ma wodę. Następnie przenieś ją do formikarium przez wysypanie, tak jak robimy to w Antomas: otwórz pojemnik na arenie, obok wejścia do gniazda, i delikatnie wysyp królową, robotnice i czerw, pomagając maruderom pędzelkiem. Miej formikarium przygotowane wcześniej, z działającą barierą, wodą i ogrzewaniem; pracuj nad tacą, bo niektóre minory będą próbowały wspiąć się po pojemniku, i zostaw gniazdo w ciemności, żeby od razu je zajęły. Jeśli kiedyś będziesz przenosić kolonię do innego formikarium, użyj tej samej metody, a przez pierwsze dni często ją sprawdzaj.

Zakładanie kolonii i rozwój

Nie sprzedajemy pojedynczych królowych tego gatunku, lecz kolonie z królową i 30-50 robotnicami z czerwiem. Nikt nie opisał zakładania kolonii u tego gatunku, ale jak u niemal wszystkich Camponotus jest ono najpewniej klaustralne: zapłodniona królowa zamyka się w małej komorze i wychowuje pierwsze, drobne robotnice, nie wychodząc po pokarm. Kolonie z Antomas mają jedną królową i nie łączymy królowych. Czego możesz się spodziewać po swojej kolonii?

  • Pierwsze tygodnie: aklimatyzacja. To normalne, że po podróży i przeprowadzce składanie jaj nieco zwalnia.
  • Przy stabilnym cieple i dużej ilości białka zobaczysz jednocześnie jaja, larwy i poczwarki. U tropikalnych Camponotus od jaja do robotnicy mija zwykle około 6-10 tygodni.
  • Majory pojawiają się, gdy kolonia ma zasobów pod dostatkiem: ogólnie u Camponotus dobrze karmiona kolonia wytwarza więcej majorów.
  • Rozbudowuj, gdy gniazdo robi się za małe: wyraźnym sygnałem jest dużo bezczynnych robotnic na arenie albo czerw stłoczony we wszystkich komorach.

Karmienie

Płynne węglowodany, zawsze dostępne. Jak wszystkie Camponotus, w naturze żywi się w dużej mierze spadzią pluskwiaków i nektarem. Urozmaicaj cukry: w Antomas polecamy nektar Blue Sugar od Anthouse 4-5 razy w tygodniu, a inny słodki płyn lub nektar 1-2 razy w tygodniu. Do nektaru możesz też dodać trochę białka. Podawaj je zawsze w poidełku, nigdy na wacie, bo wata pleśnieje i bardzo szybko psuje płyn. Używaj poidełka, w którym kropla jest „rozlana” i łatwo dostępna, i wymieniaj ją, zanim zacznie fermentować.

Białko: im więcej, tym lepiej. To motor wzrostu i filozofia Antomas: jeśli codziennie dbasz o formikarium i usuwasz resztki, lepiej przekarmiać, bo kolonia rozumie, że ma więcej zasobów, i rośnie szybciej i liczniej. Jeśli nie możesz często sprzątać, lepiej nie przekarmiać: nadmiar jedzenia gnije i sprowadza pleśń i roztocza. Zmieniaj rodzaj owada z tygodnia na tydzień, żeby nie jadły ciągle tego samego. Dla małego gatunku wybieraj ofiary dopasowane do jego rozmiaru albo je rozdrabniaj:

Najlepiej świeżo zabite i rozcięte ofiary; majory rozdrabniają najtwardsze części. Resztki usuwaj następnego dnia.

Woda: zawsze, w probówce z watą na arenie.

Bez zimowania (diapauzy)

C. albocinctus nie przechodzi zimowania (diapauzy): w jej tropikalnym zasięgu nie ma chłodnej pory roku i musi być aktywna przez cały rok. Jeśli zimą w Twoim domu robi się chłodno, utrzymuj ciepło gniazda kablem lub matą grzewczą z termostatem. W Antomas zalecamy, by nie schodzić poniżej około 22 °C przez dłuższy czas: przy większym chłodzie kolonia zamiera, rozwój czerwiu staje w miejscu, a mała kolonia może zginąć.

Jeśli chcesz naśladować jej łagodną chłodniejszą porę, w środku zimy gniazdo może w nocy spadać do 23-24 °C, ale nie niżej. Nie jest to konieczne, a kolonia powinna dalej jeść i wychowywać czerw.

Zachowanie w niewoli

Zwinne i z podziałem pracy. Minory patrolują arenę i wspinają się po wszystkim, co pionowe; majory spędzają więcej czasu w środku i pojawiają się, gdy trzeba poćwiartować dużą ofiarę albo gdy coś zakłóci spokój. Nie są agresywne, ale gdy ktoś uderzy w gniazdo, wychodzą go bronić, gryząc i pryskając kwasem mrówkowym.

Obserwuj bez obaw. W Antomas uważamy, że mrówki są po to, by się nimi cieszyć, obserwować je i uczyć się od nich, a nie trzymać je w ukryciu. Wystarczy zostawić im ciemną strefę w gnieździe i oświetloną arenę oraz obserwować je delikatnie. I trzeba często je sprawdzać: codzienna kontrola wody, poidełka, resztek i czerwiu to najlepszy sposób, by w porę wykryć każdy problem.

Sygnały alarmowe:

  • Czerw, który przestaje się rozwijać lub znika: prawie zawsze brakuje białka albo ciepła.
  • Cały czerw stłoczony przy wodzie: gniazdo jest zbyt suche.
  • Kondensacja na ściankach lub pleśń: za dużo wilgoci albo zapomniane resztki.
  • Robotnice szukające wyjścia przy pokrywie lub złączkach: sprawdź barierę.
  • Dużo bezczynnych robotnic na arenie, bez miejsca w środku: czas na rozbudowę.

Ucieczki i bariery

Jak prawie wszystkie Camponotus, a tym bardziej jako gatunek nadrzewny, wspina się po gładkich powierzchniach, a jej kilkumilimetrowe minory wykorzystują każdą szczelinę. W Antomas stosujemy barierę z oleju:

  • Pas oleju parafinowego lub płynnej wazeliny w górnej części ścianek areny, cienki i ciągły; odnawiaj go, gdy zbierze się na nim kurz.
  • Dobrze dopasowana pokrywa, z wentylacją zabezpieczoną drobną siatką.
  • Żadnych szczelin: dla tak małej mrówki milimetrowy luz to otwarte drzwi.
  • Nic, co mogłoby posłużyć za most do bariery, i otwieraj tylko tyle, ile trzeba.

Obsługa i bezpieczeństwo

Nie mają żądła; gdy czują się zaatakowane, gryzą i pryskają kwasem mrówkowym, ale przy ich rozmiarach powodują najwyżej lekkie swędzenie. Przenoś je miękkim pędzelkiem lub miękką pęsetą, nigdy rękami. To gatunek egzotyczny: w żadnym wypadku nie wolno go wypuszczać na wolność.

Czego nie robić

  • Pozwalać, by gniazdo wychłodziło się zimą, albo przeprowadzać zimowanie: to gatunek tropikalny, który przez cały rok potrzebuje 24-28 °C.
  • Dopuszczać do braku wody: odwodnienie to poważny błąd w przypadku małej tropikalnej kolonii.
  • Moczyć całe gniazdo: wystarczy jeden wilgotny punkt, a reszta bardziej sucha.
  • Podawać słodkie płyny na wacie albo dopuszczać, by się skończyły.
  • Dawać ciągle tego samego owada albo zostawiać nieuprzątnięte resztki.
  • Zaniedbywać bariery albo przenosić je do zbyt dużego gniazda.
  • Łączyć królowe lub różne kolonie.
  • Brać je do rąk.
  • Przestać się nimi interesować: kolonię trzeba często sprawdzać.

Źródła naukowe

Ten poradnik opracowano na podstawie oryginalnego opisu Camponotus albocinctus, katalogów i rewizji mrówek Filipin, literatury naukowej na temat jej podrodzaju i rodzaju oraz doświadczenia Antomas z tropikalnymi Camponotus. Najważniejsze źródła:

  1. Ashmead, W. H. (1905). New Hymenoptera from the Philippines. Proceedings of the United States National Museum 29: 107–119. doi:10.5479/si.00963801.29-1416.107
  2. General, D. M. & Alpert, G. D. (2012). A synoptic review of the ant genera (Hymenoptera, Formicidae) of the Philippines. ZooKeys 200: 1–111. doi:10.3897/zookeys.200.2447
  3. Ward, P. S., Blaimer, B. B. & Fisher, B. L. (2016). A revised phylogenetic classification of the ant subfamily Formicinae (Hymenoptera: Formicidae), with resurrection of the genera Colobopsis and Dinomyrmex. Zootaxa 4072: 343–357. doi:10.11646/zootaxa.4072.3.4
  4. Blaimer, B. B., Brady, S. G., Schultz, T. R. et al. (2015). Phylogenomic methods outperform traditional multi-locus approaches in resolving deep evolutionary history: a case study of formicine ants. BMC Evolutionary Biology 15: 271. doi:10.1186/s12862-015-0552-5
  5. Laciny, A., Zettel, H., Kopchinskiy, A. et al. (2018). Colobopsis explodens sp. n., model species for studies on “exploding ants” (Hymenoptera, Formicidae), with biological notes and first illustrations of males of the Colobopsis cylindrica group. ZooKeys 751: 1–40. doi:10.3897/zookeys.751.22661
  6. Laciny, A., Nemeschkal, H. L., Zettel, H., Metscher, B. & Druzhinina, I. S. (2019). Caste-specific morphological modularity in the ant tribe Camponotini (Hymenoptera, Formicidae). BMC Zoology 4: 9. doi:10.1186/s40850-019-0048-7
  7. Wilson, E. O. (1953). The origin and evolution of polymorphism in ants. The Quarterly Review of Biology 28: 136–156. doi:10.1086/399512
  8. Tragust, S. et al. (2020). Formicine ants swallow their highly acidic poison for gut microbial selection and control. eLife 9: e60287. doi:10.7554/eLife.60287
  9. Feldhaar, H. et al. (2007). Nutritional upgrading for omnivorous carpenter ants by the endosymbiont Blochmannia. BMC Biology 5: 48. doi:10.1186/1741-7007-5-48
  10. Rafiqi, A. M., Rajakumar, A. & Abouheif, E. (2020). Origin and elaboration of a major evolutionary transition in individuality. Nature 585: 239–244. doi:10.1038/s41586-020-2653-6
  11. Haskins, C. P. & Haskins, E. F. (1992). Note on extraordinary longevity in a queen of the formicine ant genus Camponotus. Psyche 99: 31–33. doi:10.1155/1992/53614
Poziom trudności
Doświadczony
Brak opinii
Komentarze (0)
Na razie nie dodano żadnej recenzji.

16 innych produktów w tej samej kategorii: